ကဏ္ဍ:ကွတ်

ကဏ္ဍဏအ်ဝွံ ပကောံလဝ် မုက်လိက်၊ ဝေါဟာရ ကေုာံ ပရူပရာဂမၠိုင် မဆေင်စပ်ကဵု ကွတ် (Arts, Crafts, and Skills) မဒှ် ပညာ၊ အစောံစရာဲ ကေုာံ နဲကဲ မဖန်ဗဒှ် ကၠောန်ပတိတ် နကဵု လညာတ်၊ အစောံကာယ ကေုာံ ပရေင်စိုတ်ဓါတ် ရ။

ကွတ် (အၚ်္ဂလိက်: Art / Skill / Craft) ဟီုမ္ဂးဂှ် ဒှ် အရာမကၠောန်ပတိတ်လဝ် နကဵု လညာတ် ဉာဏ်ပညာ ကေုာံ အစောံစရာဲ ကောန်မၞိဟ်တအ် ရ။ ဍေဟ်ဝွံ ဒှ်အရာ မထ္ၜးကဵု ပရေင်ကျေဝ်ဂေါဝ် (အနုသုခုမ)၊ ပရေင်သုင်စောဲလွပ် (ကွတ်တဲ/ကွတ်စက်) ကေုာံ အခိုက်အလိုက် ယေန်သၞာင် မွဲမွဲ ရ။ ကွတ်ဂှ် ပါ်လဝ် ဗွဲမဂၠိုင် မပ္တံကဵု ကွတ်ပါန်ခဳ၊ ကွတ်ပုတ်ဂၠတ်၊ ကွတ်တဲ ကေုာံ ကွတ်ဇိုင်ကွတ်တဲ နာနာသာ် ရ။

အပ္ဍဲကဏ္ဍဏအ် မုက်လိက် ကေုာံ ပရူပရာ အဓိက မၞုံတန်တဴဒၟံင်တအ်ဂှ် -

• အနုသုခုမ (Fine Arts / Performing Arts): ကွတ် မဖန်ဗဒှ်လဝ် သွက် ပရေင်ကျေဝ်ဂေါဝ် ကေုာံ ပရေင်စိုတ်ဓါတ် မပ္တံကဵု ဒွက်၊ လှ်ေ၊ ကေုာံ တိင်တိုက်။
• ကွတ်ပါန်ခဳ (Painting / Drawing): ကွတ် မချူဓဇက် ရုပ်လတူ ဇကောဝ် ဟွံသေင်မ္ဂး ယာတ် နကဵု ဍာ်ဂဥုဲ။
• ကွတ်တဲ (Handicraft): ကွတ် ကေုာံ ကပေါတ် မကၠောန်ပတိတ် နကဵု တဲ မပ္တံကဵု တုတ်၊ ဇိင်၊ ကေုာံ တောမ်။
• ကွတ်စက် (Mechanics / Technology): ကွတ် မဆက်စပ် ကု ပရေင်စက်ယန္တရား ကေုာံ နဲပညာ။
• ကွတ်ဇိုင်ကွတ်တဲ ဟွံသေင်မ္ဂး ကွတ်လက်ဝှ် (Martial Arts): ကွတ် ကေုာံ နဲကဲ သွက်ဂွံ စဵုဒၞာ ကေုာံ တိုက်ခိုက် မပ္တံကဵု လက်ဝှ် ကေုာံ သိုင်း။

ပ္ဍဲကဏ္ဍဏအ် ပါ်ခြာလဝ် ကဏ္ဍအပ္ဍဲ အတိုင်ဗွဲသၟဝ်ဏအ် ညံင်ဂွံလောဲသွာ ကုညးမလ္ၚတ်တအ်ရ -

• ကဏ္ဍ:အနုသုခုမ (Arts / Fine arts)
• ကဏ္ဍ:ကွတ်တဲဂမၠိုင် (Handicrafts)
• ကဏ္ဍ:ကွတ်စက် ကေုာံ နဲပညာ (Technology and mechanics)
• ကဏ္ဍ:ကွတ်ဇိုင်ကွတ်တဲဂမၠိုင် (Martial arts)

• Gombrich, E. H. (1995). The Story of Art (16th ed.). Phaidon Press.
• Art, Wikipedia.
• Craft, Wikipedia.