ကဏ္ဍ:ယမက
မုက်လိက်ဏအ်ဝွံ ဒှ်ကဏ္ဍ (Category) မဆေင်စပ်ကဵု:
ကဏ္ဍ:ယမက (ပါဠိ: Yamaka) ဝွံ ပကောံလဝ်လိက်ပရေင်မဆေင်ကဵု ပြကိုဟ်ဆဋ္ဌမ ပ္ဍဲအဘိဓမ္မပိဋကတ် မဒှ်ပြကိုဟ်မတွဟ်ထ္ၜးဓရ် နကဵုနဲကဲ "ပွမတွဟ်နဒဒှ်လ္ၚဝ်" (Pairs) ရ။
သရုပ်အဓိပ္ပါယ်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ယမက ဟီုမ္ဂးဂှ် နွံအဓိပ္ပါယ် "လ္ၚဝ်" ဟွံသေင်မ္ဂး "ၜါၜါ" ရ။ ပြကိုဟ်ဏအ်ဝွံ ကျာ်တြဲတွဟ်လဝ် နကဵုနဲကဲသၟာန်သွဟ် မဒက်ပ္တန်လဝ်နကဵု လ္ၚဝ် (ၜါၜါ) သွက်ဂွံစၟတ်သမ္တီ သရုပ်ဓဝ်ပရမတ်ဂမၠိုင် ညံင်ဟွံဂွံယောင်ယာ ကေုာံ သွက်ဂွံဖအိုတ်ကၠေံ သံသယပ္ဍဲ သံသာ ရ။
လဒက်ပ္တန် ပြကိုဟ်ယမက
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ပြကိုဟ်ယမကဝွံ ဒက်ပ္တန်လဝ်နကဵု "ယမကဇၞော် ၁၀ ပြကိုဟ်" (Mūla-yamaka စတံ) အတိုင်ဗွဲသၟဝ်ဏအ်ရ - ၁။ မူလယမက: သရုပ်မူလဓရ်ဂမၠိုင်။ ၂။ ခန္ဓယမက: သရုပ်ခန္ဓ ၅။ ၃။ အာယတနယမက: သရုပ်အာယတန ၁၂။ ၄။ ဓာတုယမက: သရုပ်ဓာတ် ၁၈။ ၅။ သစ္စယမက: သရုပ်သစ္စာ ၄။ ၆။ သင်္ခါရယမက: သရုပ်သင်္ခါရဂမၠိုင်။ ၇။ အနုသယယမက: သရုပ်အနုသယကိလေသဂမၠိုင်။ ၈။ စိတ္တယမက: သရုပ်စိုတ်ဂမၠိုင်။ ၉။ ဓမ္မယမက: သရုပ်ဓရ်ဂမၠိုင်။ ၁၀။ ဣန္ဒြိယယမက: သရုပ်ဣန္ဒြိ ၂၂။
နဲကဲပ္ဍဲယမက
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ပ္ဍဲအရာမတွဟ်ယမကဂှ် သုင်စောဲနဲကဲအဓိက (၃) သာ် -
- ပဏ္ဏတ္တိဝါရ: ပွမပညတ်စၟတ်သမ္တီ ယၟုဓရ်ဂမၠိုင်။
- ပဝတ္တိဝါရ: ပွမဒက်ပ္တန် က္တဵုဒှ်အာ အတိုင်ကာလ (ပစ္စုပ္ပန်၊ အတိတ်၊ အနာဂတ်)။
- ပရိညာဝါရ: ပွမတီကၠိုဟ်ခၠင် ပ္ဍဲသဘာဝဓရ်တအ်။
တင်တၟေင်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ပြကိုဟ်ယမကဝွံ ဒှ်ပြကိုဟ်မခိုင်ကၠိုက် ဗွဲမလောန် ပ္ဍဲအရာမသ္အးဇ္ၚးလညာတ်ဗၠေတ်။ ညးမလ္ၚတ်ပြကိုဟ်ဏအ်မ္ဂး က္တဵုဒှ်ဉာဏ်မစိုပ်သက္ကု နိဗ္ဗာန် တုဲ လညာတ်ပ္ဍဲ ဓရ်အသင်္ခတ ကေုာံ ဓရ်သင်္ခတ တအ်ဂှ် ကၠိုဟ်ခၠင်အာ ဗွဲမကလိတ်ကလောတ်ရ။