မာတိကာသို့ ခုန်သွားရန်

ကရောင်ပၞာန်ပံင်တောဲရာမည

ပလေဝ် လေန်ဂမၠိုင်
နူ ဝဳကဳပဳဒဳယာ

ကရောင်ပၞာန်ပံင်တောဲရာမည (ရာမညပူးတွဲစစ်ကြောင်း) ဂှ် ဒှ် ကရောင်ပၞာန် နကု ဒပ်ပၞာန် ဗၠးၜးဍုင်မည် (MLA)၊ ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးကောန်ဂကူမန် (MNLA-AD)၊ ဒပ်စဵုဒၞာဍုင်မန် (MSDF)၊ ကု ဒပ်ပၠန်ဂတးဍုင်မန် (MSRF) တအ် ပံင်ကောံတုဲ ဒက်ပ္တန်လဝ် နူ သၞာံ ၂၀၂၅ ဂိတုဇာန္နဝါရဳ ၁၇ ရ။[၁] တင်ရန်တၟအ် မဂွံဒက်ပ္တန် ကရောင်ပၞာန်ပံင်တောဲရာမညဏအ်ဂှ် ဒပ်ပၞာန်မန်ဂမၠိုင် သွက်ဂွံချဳဓရာင် ပရေင်ပၞာန်၊ သွက်ဂွံ ဗတိုက် တၠအဝဵုပၞာန်ဗၟာမွဲစွံတုဲ ညံင်ဂွံ သၠုင်ပ္တိုန် အသိင် ပေါဲဗတိုက် ပ္ဍဲ ဒေသရးမန်ဂမၠိုင်ရ။[၂] ပရေင်ပံင်တောဲဏအ်ဂှ် ဒှ် အရာ အခိင်ကာလအကြာ သွက်ဂွံကၠောအ်က္ဍ ရေင်သကအ်တုဲ နူဂှ် မွဲကဆံင် ညံင်ဂွံဒက်ပ္တန်အာ ဒပ်ပၞာန်မန်မွဲရ။[၃] အခိင်ကာလမဆက်စၠောအ် မစမ်ၜတ်ဂှ် စွံလဝ် ပွိုင် ပိဂိတု။

အခိင်ကာလ မပံင်တောဲဏအ်ဂှ် ပ္ဍဲ ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးဍုင်မည် (MLA) ဂှ် ဒြဟတ် ကောန်ပၞာန် နွံ ၜိုတ် ၅၀၀၊ ပ္ဍဲဂှ် ကောန်ပၞာန် မဒှ် ဒတုဲ သွက်ဂွံဗတိုက်ပၞာန်ဂှ် နွံ ၜိုတ် ၄၀၀။ ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးကောန်ဂကူမန် (MNLA-AD) ဂှ် နွံ ကောန်ပၞာန် ၜိုတ် ၃၀၀၊ ဒပ်စဵုဒၞာဍုင်မန် (MSDF) ဂှ် နွံ ကောန်ပၞာန် ၜိုတ် ၁၅၀၊ ဒပ်ပၠန်ဂတးဍုင်မန် (MSRF) ဂှ် နွံ ၜိုတ် ၂၀ တၠရ။ စပ် ကုဒြဟတ်လၟိဟ်ဏအ်ဂှ် ဒှ် ကာပၞုက်၊ တုဲပၠန် ဆေင်စပ်ဒၟံင် ကုကာပၞာန်တုဲ ဗွဲမကၠးဖ္ဍး တီကေတ် ဟွံမာန်၊ တုဲပၠန် ဗၟံက်ထ္ၜးလဝ် ပြာပြာကတ်ကတ် ဟွံမဲရ။

ကြဴနူ မဒက်ပ္တန် ကရောင်ပၞာန်ဏအ်တုဲ ၜိုတ်ၜါဂိတုပြင်ဂှ် နကုကရောင်ပၞာန်ဏအ်တုဲ ဗၟံက်ရုပ်ရဴပၞာန်၊ မလုပ်ပေါဲဗတိုက် ကုဒပ်သၞဂှ် ဟွံဂွံဆဵုကေတ်တုဲ နူ ဌာနပရိုင်ဗၠးၜးမန် (Independent Mon News) သၟာန် ညးမနွံအခေါင်ဟီု ဒံက်တာသဳရိမန်ဆာန်တုဲ ဟိုတ်နူ ဟွံမိက်ကဵု ညးဍုင်ကွာန်တအ် ဒး ဘဲပၞာန်ကီု၊ ဟိုတ်နူ မစဳဇန်ဒၟံင် ကမၠောန်၊ တုဲပၠန် အရီုအဗင် နူ ညးဍုင်ကွာန်တအ် ကလိဂွံအောန်တုဲ ဟွံဒှ် ဗၟံက်ရုပ်ရဴပၞာန်ရ။[၄]

သွက်ဂွံဒက်ပ္တန် ဒပ်ပၞာန်မန်မွဲဂှ် ဂိတုမာတ် ၁၇၊ ၂၀၂၅ ဂှ် ကလေင်ဆဵုဂဗ ရေင်သကအ်ပၠန်ရ။ ပ္ဍဲ ကောံဓရီုဂှ် နကု ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးဍုင်မည် (MLA)၊ ဒပ်စဵုဒၞာဍုင်မန် (MSDF) တုပ်စိုတ် ကိစ္စသွာင်ပရေင်ဍုင်ကွာန်မ္ဂး နကု ဗော်ဍုင်မန်တၟိ (ဗတိုက်သရိုဟ်တၠအဝဵုပၞာန်) (NMSP - AD) ဆက်ကၠောန် ကေတ် တာလျိုင်တုဲ နကု ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးဍုင်မည်၊ ကု ဒပ်စဵုဒၞာဍုင်မန်ဂှ် ကၠောန်အာ သွာင်ပရေင်ပၞာန်၊ နကု ယၟု ဒပ်မန်ရာမည (Rehmonnya Mon Army) ရ။[၅] နူ ဒပ်စဵုဒၞာဍုင်မန်ဂှ် နာဲမသာန်၊ နာဲကိုသူ၊ နာဲမရဏ၊ နာဲင္ၚိုဲ တိုန်စိုပ်လဝ်၊ ဒံက်တာနာဲသဳရိမန်ဆာန် ညး မဒှ် ဥက္ကဋ္ဌ ဒပ်စဵုဒၞာဍုင်မန် (MSDF)ဂှ် ဟိုတ်နူ ဟိုတ်ပရေင်ထတ်ယုက်တုဲ ဟွံတိုန်စိုပ်၊ ကောံဓရီုဂှ်တုဲ နကု ဥက္ကဋ္ဌ ဒပ်စဵုဒၞာဍုင်မန် ဒံက်တာသဳရိမန်ဆာန် ဟီု မၞိဟ်စၞးတအ်ဂှ် ကဵုလဝ် တာလျိုင် သွက်ဂွံတိုန် ကောံဓရီု ပရေင်ပံင်တောဲဒပ်ပၞာန် သၟးရ၊ ဟွံကဵုလဝ် အခေါင် သွက်ဂွံ သဳကၠဳ ပရေင်ပံင်တောဲ ပရေင်ဍုင်ကွာန်တုဲ၊ တင်မတုပ်လဝ်စိုတ်ဂှ် ညး ကလေင်ရုပ်ပလီုထောအ်ပၠန်ရ။ နကုဒပ်ပၠန်ဂတးဍုင်မန်ဂှ် တိုန်စိုပ် ကောံဓရီုဂှ် ဆနဒဒှ် မၞိဟ်မလ္ၚတ်သၟးဟေင်ရ။[၆]

စပ် ကုကိစ္စ မဒက်ပ္တန် ဒပ်ပၞာန်မန်ဂှ်တုဲ ဂိတုမာတ် ၂၁၊ ၂၀၂၅ ဂှ် ကံင်ဇြဳဖေဝ်ဒရေဝ်ဍုင်မန် (Mon State Federal Council - MSFC) ကု ဗော်ဍုင်မန်တၟိ (ဗတိုက်သရိုဟ်တၠအဝဵုပၞာန်) ဆဵုဂဗ ရေင်သကအ် ပ္ဍဲ ကွာန်ဝင်က (သင်္ခလပူရဳ)ကီုလေဝ် တင်တုပ်စိုတ် ရေင်သကအ် မွဲမွဲ ဟွံကလိဂွံရ။[၅] ကံင်ဇြဳဖေဝ်ဒရေဝ်ဍုင်မန် ဂှ် ဒှ် ကံင်ဇြဳ မဒက်ပ္တန်လဝ် နကုသၟာပရေင်ဍုင်ကွာန်မန်လ္ၚဵု သွက်ဂွံဗၟံက် ရုပ်ရဴကမၠောန် ပဋိညာဉ်ဖေဝ်ဒရေဝ်ဒဳမဝ်ကရေသဳ (ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီပဋိညာဉ်) မဒှ် ပဋိညာဉ် အလဵုအသဳညဳသၟဟ်ကောန်ဂကူ (NUG) သွက် တွဵုရးဍုင်မန်၊[၇] တုဲပၠန် ဒပ်စဵုဒၞာဍုင်မန် (MSDF) ကု ဒပ်ပၠန်ဂတးဍုင်မန် (MSRF)ဂှ် ဒှ် ဒပ်မဒုင်ကေတ် ဂၠံင်တရဴ ကောံကုအသံအမိင် နူ ကံင်ဇြဳဝွံရ။

ဂိတုမာတ် ၂၈၊ ၂၀၂၅ ဂှ် ကံင်ဇြဳဖေဝ်ဒရေဝ်ဍုင်မန် ပလံင်ဗစိုပ် လိက်မကဵုကသပ် ကိစ္စမဒက်ပ္တန် ဒပ်ပၞာန်မန် ကုဗော်ဍုင်မန်တၟိ (ဗတိုက်သရိုဟ်တၠအဝဵုပၞာန်) ကု ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးဍုင်မည် (MLA)၊ ပ္ဍဲ လိက်ဂှ် ကဵုလဝ် ကသပ် "ကမ္မတဳပၠတရဴပရေင်ဍုင်ကွာန်ဂှ် ဒးဒက်ပ္တန်လဝ် နကုမၞိဟ်စၞး မၞိဟ်မအာက္ဍိုပ် ပရေင်ဍုင်ကွာန်/ပရေင်ပၞာန် နူ ဒပ်မဆက်စပ်တအ်ရောင်၊ တုဲမ္ဂး နကုကမ္မတဳပၠတရဴပရေင်ဍုင်ကွာန်ဂှ် သ္ဒးချူ ဗီုပြင် သွက်ဂွံ ဒက်ပ္တန်အာ ဒပ်ရာမညဂှ်ရောင်။"[၅]

ကြဴနူ ဒက်ပ္တန် ဒပ်မန်ရာမညတုဲ ကရောင်ပၞာန်ပံင်တောဲရာမညဂှ် ဆက်သှ်ေဒၟံင် အခိင်ဗွဲမဂၠေအ်တုဲ ၜိုတ်ဂိတုဂျူလာင်လပါ်စဂှ် ရုပ်သီထောအ်ရ။[၈]


နိဿဲ

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]
  1. ↑ ပရေင်လလောင်ပရိုင်. Open (19 January 2025). “ပရေင်လလောင်ပရိုင် စၟတ်တ္ၚဲ − ဂိတုဂျန္နာဝါရဳ ၁၉၊ ၂၀၂၅ ၁။ ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜးဍုင်မည် (MLA)၊ ဒပ်ပၞာန်ဗၠးၜကောန်ဂကူမန် (MNLA-AD)၊ ဒပ်စဵုဒၞာဍုင်မန် (MSDF) ကု ဒပ်ပၠန်ဂတးဍုင်မန် (MSRF) တအ်ဝွံ ပ္ဍဲသၞာံ ၂၀၂၅၊ ဂိတုဂျန္နာဝါရဳ (၁၇) ဂှ် ကၠောန်သ္ပကောံဓရီု ပရေင်ပံင်တောဲ ချဳဒရာင်ပၞာန် ပ္ဍဲတိဍာ်ပၠန်ဂတး မွဲဒၞာဲရ။ ၂။ ပ္ဍဲကောံဓရီုဝွံ သွက်လၟေင်ကမၠောန်ပံင်တောဲချဳဒရာင်ပၞာန် ဒပ်(၄)ဒပ်ဂှ် ပံက်ပ္တိုန်အာ “ ကရောင်ပၞာန်ပံင်တောဲရာမည” မွဲတုဲ ပံင်တောဲချဳဒရာင်အာပရေင်ပၞာန်ရောင်။ ၃။ ဆေင်စပ်ကဵု ကိစ္စပရေင်ကရောင်ပၞာန်ရာမညတုဲ ပၟိက်မိက်ဂွံတီနွံမ္ဂး ကေတ်အဆက်ကု ညးမၞုံအခေါင်ဟီုဂး ကရောင်ပၞာန်ရာမည ဒံက်တာသဳရိမန်ဆာန် ကေုာံ နာဲမာဃ တအ်မာန်ရ။ ကေတ်အဆက်− ဒံက်တာ သဳရိမန်ဆာန်− (Signal) +66 927 544 895 နဲာမာဃ− (Signal) + 95 9753 80 2360”
  2. ↑ "မွန်ပြည်နယ်အတွင်း စစ်ရေးဖော်ဆောင်ဖို့ "ရာမညပူးတွဲစစ်ကြောင်း" ဖွဲ့စည်း". RFA လွတ်လပ်တဲ့အာရှအသံ (Interview). Interviewed by RFA, လွတ်လပ်တဲ့အာရှအသံ. Open. 19 January 2025. Retrieved 31 March 2025. "ရာမညပူးတွဲစစ်ကြောင်း"ရဲ့ ပြန်ကြားရေးနှင့် ဆက်ဆံ‌ရေးဌာန တာဝန်ခံ ဒေါက်တာသီရိမွန်ချမ်းက ပြောပါတယ်။ "စစ်ရေးဆိုင်ရာပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတွေ လုပ်မယ်လို့ သဘောတူထားတာရှိတယ်။ အဲဒီအတိုင်းပဲ အခုကျတော့ လက်တွေ့ကျကျ "ရာမညပူးတွဲစစ်ကြောင်း" ဖွဲ့စည်းပြီး မွန်လက်နက်ကိုင်လေးဖွဲ့ အတူတကွ စစ်ဆင်ရေးတွေလုပ်သွားမယ်။ တိုက်ပွဲတွေ ဖော်ဆောင်သွားမယ်။ စစ်ရေးဆိုင်ရာ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုတွေ အရှိန်အဟုန်မြှင့်လုပ်ဆောင်နိုင်ဖို့ ဖွဲ့စည်းတာပါ"
  3. ↑ မွန်ပြည်နယ်အတွင်း စစ်ရေးဖော်ဆောင်ဖို့ “ရာမညပူးတွဲစစ်ကြောင်း” ဖွဲ့စည်း. Open (19 January 2025). “မွန်လက်နက်ကိုင်လေးဖွဲ့ပူးပေါင်း စစ်ရေးဖော်ဆောင်မှုဟာ တစ်ချိန်မှာ မွန်တပ်တော်တစ်ခုပေါ်ပေါက်လာဖို့အတွက် ဖြစ်ကြောင်းလည်း ပြောပါတယ်။”
  4. ↑ ချမ်း၊ မင်းလရီ။ "“ရာမညပူးတွဲစစ်ကြောင်း”ရဲ့ နှစ်လတာကာလအတွင်း စစ်ရေး မဖော်ဆောင်နိုင်သေး"၊ Independent Mon News၊ Open၊ 24 March 2025။ 
  5. ↑ ၅.၀ ၅.၁ ၅.၂ (MSFC), Mon State Federal Council (28 March 2025). (in Burmese). Letter to မွန်တပ်တော် နိုင်ငံရေးဦးဆောင်ကော်မီတီဖွဲ့စည်းရေး တင်ပြချက်၊ မွန်ပြည်ဖက်ဒရယ်ကောင်စီအမြင်. {{cite press release}}: Missing or empty |title= (help)CS1 maint: unrecognized language (link)
  6. ↑ မွန်ချမ်း, ဒေါက်တာသီရိ (30 March 2025). ""ကျွန်တော်တို့ NMSP-AD ရဲ့ နိုင်ငံရေး၊ စစ်ရေးဦးဆောင်မှုလက်ခံဖို့ စိတ်ဆန္ဒမရှိဘူး၊ စဉ်းစားထားတာလဲ မရှိဘူး၊ သဘောတူထားတာလဲ မရှိဘူး"". လဂွန်းအိမ် စာစဉ် (Interview). Interviewed by နွန်, နွန်. Open. Retrieved 1 April 2025. "ကျွန်တော်တို့ NMSP-AD ရဲ့ နိုင်ငံရေး၊ စစ်ရေးဦးဆောင်မှုလက်ခံဖို့ စိတ်ဆန္ဒမရှိဘူး၊ စဉ်းစားထားတာလဲ မရှိဘူး၊ သဘောတူထားတာလဲ မရှိဘူး" ဒေါက်တာ သီရိမွန်ချမ်း (ဥက္ကဌ) မွန်ပြည်ကာကွယ်ရေးတပ် MSDF နိုင်ငံရေး၊ စစ်ရေးဦးဆောင်ကော်မတီ ပြီးခဲ့တဲ့ ရက်ပိုင်းမှာ မွန်ပြည်ကာကွယ်ရေးတပ် MSDF အပါအဝင် မွန်တပ်တချို့က မွန်ပြည်သစ်ပါတီ စစ်အာဏာရှင် တိုက်ဖျက်ရေးအဖွဲ့ NMSP-AD ရဲ့ နိုင်ငံရေး၊ စစ်ရေးဦးဆောင်မှုအောက်ကို အလုံးစုံ ပူးပေါင်းသွားပြီးလို့ သတင်းတွေ ထွက်ပေါ်လာတာရှိနေတဲ့အပေါ် အခြေအနေမှန်ကို သိရှိနိုင်ဖို့ မွန်ပြည်ကာကွယ်ရေးတပ် MSDF တပ်မှူးလည်းဖြစ် မွန်ပြည်ဖက်ဒရယ်ကောင်စီဝင်လည်း ဖြစ်တဲ့ ဒေါက်တာသီရိမွန်ချမ်းကို လဂွန်းအိမ်စာစဉ်က မေးမြန်းထားပါတယ်။" {{cite interview}}: line feed character in |quote= at position 129 (help)
  7. ↑ မွန်ပြည်ဖက်ဒရယ်ကောင်စီ (MSFC) အကြောင်း. Open (November 15, 2023). Archived from the original on September 16, 2024။ Retrieved on March 31, 2025။ “နွေဦးတော်လှန်ရေးကာလအတွင်း ထူထောင်ခဲ့သည့် မွန်ပြည်ကြားကာလ ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးကော်မီတီ (Mon State Interim Coordinating Committee-MSICC) အနေဖြင့် ဖက်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီပြည်ထောင်စု တည်ဆောက်ရေးအတွက် အမျိုးသားညီညွတ်ရေး အတိုင်ပင်ခံကောင်စီတွင်လည်းကောင်း၊ အမျိုးသားညီညွတ် ရေးအစိုးရတွင်လည်းကောင်း တက်တက်ကြွကြွပါဝင်ခဲ့ပေသည်။ ပထမအကြိမ်ပြည်သူ့ညီလာခံတွင် ဖက်ဒရယ် ဒီမိုကရေစီပဋိညာဉ် အစိတ်အပိုင်း(၁) နှင့် အစိတ်အပိုင်း (၂) တို့အား အတည်ပြုလိုက်ပြီဖြစ်သည့်အတွက် MSICC အနေဖြင့် ပဋိညာဉ်ပါ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ၏ ကိုယ်ပိုင်ပြဌာန်းခွင့်အခွင့်အရေးနှင့် မိမိပြည်နယ် အတွင်း အာဏာ (၃)ရပ် တည်တန့်ရေးအတွက် လုပ်ကိုင်ဆောင်ရွက်ရမည့်တာဝန် အများအပြားရှိနေသည့် အတွက် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးကော်မီတီအဆင့်မှ ပြည်နယ်ဖက်ရယ်ကောင်စီအဆင့်သို့ တိုးချဲ့ဖွဲ့စည်းကာ ပဋိညာဉ် (၂) ရပ်စလုံးအား အကောင်အထည်ဖော်သွားမည်ဖြစ်သည်။”
  8. ↑ "" မွန်တော်လှန်ရေးတပ်များ ပါဝင်သည့် ရာမညပူးတွဲစစ်ကြောင်း ရုတ်သိမ်းထား"၊ မောင်း၊ Open၊ July 16, 2025။ "မွန်လက်ကိုင်တော်လှန်ရေး ၄ဖွဲ့ပူးပေါင်းပြီး စစ်ဆင်ရေးတွေ ဖော်ဆောင်သွားမယ်လို့ ကြေညာခဲ့တဲ့ ရာမညပူးတွဲစစ်ကြောင်းဟာ ၄လ သက်တမ်းကုန်ပြီးတဲ့နောက် ပူးတွဲစစ်ကြောင်းကို ခေတ္တ ရုတ်သိမ်းထားတယ်လို့ မွန်တော်လှန်ရေးအသိုင်းအဝိုင်းကနေ သိရပါတယ်။ (...) ရာမညပူးတွဲစစ်ကြောင်း ဖွဲ့စည်းပြီးနောက်မှာ စုစုပေါင်း စစ်ဆင်ရေး (၂) ကြိမ်သာ ပြုလုပ်နိုင်ခဲ့တယ်လို့ သတင်းမှတ်တမ်းတွေအရ သိရပါတယ်။" 
ကလေင်ကေတ်လဝ် နူ "https://mnw.wikipedia.org/w/index.php?title=ကရောင်ပၞာန်ပံင်တောဲရာမည&oldid=47541"