ကိုဋ်
| ဂၞန်ဗွဝ် (Cardinal) | ကိုဋ် (100,000) |
|---|---|
| ဂၞန်စရင် (Ordinal) | မရနုက်ကဵုကိုဋ် (100,000th) |
| ဂရိ (Roman numeral) | C̅ |
ကိုဋ် ဟွံသေင်မ္ဂး မွဲကိုဋ် (အၚ်္ဂလိက်: One hundred thousand) ဝွံ ဍေံ ဒှ် ဂၞန် သင်္ချာ မွဲ တုဲ ဍေံ တန်တဴ ကြဴနူ ဂၞန် ဒစိတ်လက်ဒစိတ်လ္ၚီဒစိတ်ကၠံဒစိတ်စှ်ဒစိတ် (၉၉,၉၉၉) ကေုာံ ကိုပ်ကၠာ နူ ဂၞန် ကိုဋ်မွဲ (၁၀၀,၀၀၁) ရ။ အက္ခရ် ဂၞန် မန် မ္ဂး ချူ "၁၀၀,၀၀၀" တုဲ၊ ဂၞန် အာရဗဳ မ္ဂး ချူ "100,000" ရ။ ပ္ဍဲကဵု သၞောတ် ရိုဟ်လၟိဟ် ရးပလိုတ် (Western system) မ္ဂး ညးတအ် ကော်စ "ကၠံ လ္ၚီ" ကီု လေဝ်၊ ပ္ဍဲကဵု သၞောတ် သင်္ချာ မန် ကေုာံ အာရှ တောင် ဗွဲမဂၠိုင် မ္ဂး ဂၞန် ကၠံလ္ၚီ ဏအ် ဂှ် နွံ ကု ယၟု ကဆံင် တၞဟ်ခြာ (ကိုဋ် ဟွံသေင်မ္ဂး Lakh) မွဲ သာ် ရ။ ဍေံ ဝွံ ဒှ် ဂၞန် သဇိုင် အဓိက သွက် ပရေင် တော် သင်္ချာ ကဆံင် သၠုင် ကေုာံ သၞောတ် ၜတ် ကၞာတ် လၟိဟ် ဇၞော်ဇၞော် အလုံ ဂၠးကဝ် ရ။
၁။ သဘဴဓရ် ပ္ဍဲ သင်္ချာ
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ဂၞန် ကိုဋ် ဝွံ ဍေံ နွံ ကု သဘဴဓရ် တၟေင် ပ္ဍဲကဵု သင်္ချာ ဗွဲမဂၠိုင် ရ။
- ဂၞန် သဇိုင် စှ် (Power of 10): ဍေံ ဒှ် သွဟ် မကလိဂွံ နူ ဂၞန် ၁၀ မပၟဝ် လဝ် ဇကု ဍေံ မသုန် ဝါ ($၁၀ \times ၁၀ \times ၁၀ \times ၁၀ \times ၁၀ = ၁၀၀,၀၀၀$) ဟွံသေင်မ္ဂး နကဵု သင်္ကေတ သိပ္ပံ မ္ဂး ချူ $10^5$ ရ။
- ဂၞန် ပါ် ပြေ: ဂၞန် ကိုဋ် ဏအ် ဝွံ နွံ ကု ဂၞန် မပါ် ဍေံ ပြေ မာန် သီုဖအိုတ် ၃၆ မ (ဥပမာ - ၁၊ ၂၊ ၄၊ ၅၊ ၈၊ ၁၀ ... စဵုကဵု ၅၀,၀၀၀၊ ၁၀၀,၀၀၀) ရ။
၂။ ပရေင် သုင်စောဲ ပ္ဍဲ သဒ္ဒါ ကေုာံ လိက်ပတ်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ပ္ဍဲကဵု သဒ္ဒါ ဘာသာမန် မ္ဂး၊ မအရေဝ် "ကိုဋ်" ဏအ် သုင်စောဲ သွက်ဂွံ ထ္ၜး လၟိဟ် ကဆံင် သၠုင် မကလိလောန် အာ နူ လက် ရ။
- ပွမထ္ၜး လၟိဟ်: သုင်စောဲ သွက်ဂွံ ရိုဟ်လၟိဟ် ကပေါတ်အရာ ဟွံသေင်မ္ဂး ပူဂိုလ် မၞုံ လၟိဟ် ဂၠိုင် ဗွဲမလောန် မပ္တံကဵု သြန်၊ လၟိဟ် မၞိဟ် ဟွံသေင်မ္ဂး တြပ်စၟိင် (ဥပမာ - မၞိဟ် ပိကိုဋ် တၠ၊ သြန် စှ်ကိုဋ် ဒကေဝ်)။
- သၞောတ် ရိုဟ်လၟိဟ် အာရှ: အတိုင် ယေန်သၞာင် ရိုဟ် လၟိဟ် မန်၊ ဗၟာ၊ သေံ ကေုာံ အိန္ဒိယ တအ် မ္ဂး ကြဴနူ ကဆံင် "လက်" (၁၀,၀၀၀) တုဲ မ္ဂး ညးတအ် ဟွံဆက် ကော် "ကၠံ လ္ၚီ" တုဲ ညးတအ် ပြံင်လှာဲ စကာ မအရေဝ် "ကိုဋ်" ဏအ် နဒဒှ် ကဆံင် သဇိုင် တၟိ မွဲ ရ။
၃။ သင်္ကေတ၊ ယေန်သၞာင် ကေုာံ သာသနာ
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ဂၞန် ကိုဋ် ဝွံ ဍေံ ဒှ် သင်္ကေတ အဓိက သွက် ပရေင် ဂၠိုင်ဂၠင် ဗွဲမလောန် ပ္ဍဲ ယေန်သၞာင် အာရှ တအ် ရ။
- ယေန်သၞာင် အိန္ဒိယ ကေုာံ အာရှ: လၟိဟ် ၁၀၀,၀၀၀ ဏအ် ဂှ် ပ္ဍဲ အိန္ဒိယ ကေုာံ ဍုင် အာရှ တောင် တအ် ညးတအ် ကော်စ "Lakh" ရ။ ဍေံ ဒှ် သဇိုင် အဓိက သွက်ဂွံ ရိုဟ် လၟိဟ် သြန် ကေုာံ ပရေင် ပိုန်ဒြပ် ပ္ဍဲ ရး အာရှ ရ။
- ပ္ဍဲ ဗုဒ္ဓဘာသာ: ပ္ဍဲ လိက်ပတ် သာသနာ ကေုာံ ဝင် ဇာတ် တအ် မ္ဂး လၟိဟ် "ကိုဋ်" ဏအ် ပါလုပ် လဝ် သွက်ဂွံ ထ္ၜး ကဵု လၟိဟ် မဂၠိုင် သ္ၚောဲ ဗွဲမလောန် (ဥပမာ - သတ္တဝါ ဂမၠိုင် မၞုံ လၟိဟ် မွဲကိုဋ် ၜါလက်၊ တွိုက် ကိုဋ်) ရ။
၄။ သိပ္ပံ ကေုာံ သဘာဝ
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ပ္ဍဲကဵု ပရေင် ဇဳဝဗေဒ ကေုာံ နက္ခတ္တဗေဒ တအ် လေဝ် လၟိဟ် ကိုဋ် ဏအ် ပါလုပ် လဝ် ကိစ္စဇၞော် ကီု ရ။
- ဇဳဝဗေဒ (ခန္ဓကာယ မၞိဟ်): ပ္ဍဲ က္ဍိုပ် ပိုယ် မၞိဟ် ဓမ္မတာ မွဲ တၠ မ္ဂး နွံ ကု ကသော် က္ဍိုပ် လၟိဟ် ၜိုတ် အကြာ ၁၀၀,၀၀၀ (မွဲ ကိုဋ်) တၞုင် ရ။ သာ် ကသော် တၞဟ်ခြာ မ္ဂး လၟိဟ် လေဝ် တၞဟ်ခြာ အာ ကီု ရ။
- နက္ခတ္တဗေဒ: ဗွိုက် လစှ်ေ သၞံင် ပိုယ် မမံင် ဒၟံင် ဏအ် (Milky Way Galaxy) ဂှ် နွံ ကု အနာံ ဇမၠိင် ၜိုတ် ၁၀၀,၀၀၀ (မွဲ ကိုဋ်) သၞာံ လျး (Light-years) ရ။
- ပရေင် အာကာသ: ပ္ဍဲ သၞောတ် ၜတ် ကၞာတ် ဗလး အာကာသ မ္ဂး ပယျဵု အကြာ လောက ဂၠးတိ ကဵု အာကာသ မစၟတ်သမ္တီ လဝ် (Kármán line) ဂှ် နွံ သမၠုင် ၁၀၀ ကဳလဝ်မဳတာ မဍိုက်ပေင် ၁၀၀,၀၀၀ မဳတာ လတူ ဗလး ၜဳ ရ။
မုက်လိက် မဆက်စပ်ဂမၠိုင်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]နိဿဲ
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]- "100,000". Math is Fun.
- 100,000, Wikipedia.