ကေတု (ကျာ်ဇၞော် ဘာသာံလှေဝ်)
ကျာ်ဇၞော်အစာတၠ ဘဒ္ဒန္တ ကေတု မဟာနာယက မဟာထေရ် (ၜံင် ၁၆ ဒဳဇြေမ္ဗာ ၁၉၂၉) ဝွံ ဒှ် ဂဥုပ်ဂိုဏ်ရာမညနိကာယ အလုံဒေသရးမန် ရ။ ကျာ်ဇၞော်ဝွံ ဒှ် ညးမနွံပိုန် တၠဇမၠိင် အာယုက်သာသနာ၊ မဖျေဟ်ဗ္တောန်ကၠုင် လိက်ပရိယတ်၊ မစၞောန်ထ္ၜးကၠုင် ဓရ်ဝိပဿနာ တုဲပၠန် ဒှ် ညးမချူခၞံကၠုင် လိက် ဗွဲမဂၠိုင်ရ။[၁] [၂]
ကျာ်ဇၞော်ဝွံ ဂွံဒုင်ခပတိုန် နဒဒှ် ဂဥုပ်ဂိုဏ်ရာမညနိကာယ၊ တုဲ ဒှ် ညး မနွံပိုန် ရာမညနိကာယ ဘာသာံလှေဝ် ကွာန်သာံလှေဝ်၊ ပွိုင်ဍုင်ဖာအင်၊ ဒေသရးမန် (တွဵုရးဍုင်ကရေင်)ရ။[၃][၁]
ဘဝသၟတ်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ဘဒ္ဒန္တကေတု ဝွံ က္တဵုဒှ် မၞိဟ် ပ္ဍဲ သၞာံ ၁၉၂၉ ဂိတုဒဳဇြေမ္ဗာ ၁၆ ပ္ဍဲ ကွာန်သာံလှေဝ်၊ ပွိုင်ဍုင်ဖာအင်၊ မဒှ် ကောန် နာဲသိုက် (Nai Saike) ကေုာံ မိဆဵု (Mi Chae)။ ယၟုညး နူ ဍောတ်တ်ဂှ် မိမတအ် ခုတ်ကဵုလဝ် "မာံပိုန်ဂၠိုင်"။ ညး ဒှ် ကောန်ထဍဲ မရနုက် ကုပိ ပ္ဍဲ မၞိဟ်မသုန် (မွဲမိ ကောန်တြုဟ် ပန် ကောန်ဗြဴမွဲ) ဂှ်ရ။[၁]
အခိင်ကာလ မဂွံ အာယုက် ၁၆ ဂှ် ညး ပ ထပိုယ် ဇရေင် ကျာ်ဇၞော်ဘဒ္ဒန္တသောဘိတ မဟာထေရ်၊ ပ္ဍဲ ရာမညနိကာယ ပရိယတ္တိ ဘာသာံလှေဝ် တုဲ ကလိဂွံ ယၟု ထပိုယ်ကေတု။ သၞာံ ၁၉၄၈ ဂိတုဨပြဳ ၇ အခိင်မပေင် အာယုက် ၂၀ ဂှ် ဂွံအာစိုပ် ဒဒှ် ဘဝခမဳ ပ္ဍဲ ခဏ္ဍသိမ် ဘာကျာ်သုက် ဍုင်မတ်မလီု ဇရေင် အစာဥပ္ပဇ္ဇျာယ် ဘဒ္ဒန္တယုဂန္ဓရ မနွံပိုန် ဘာပြန် ရ။[၁]
ပညာပရိယတ်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ကြဴ နူ မဂွံအာစိုပ် ဒဒှ်ခမဳတုဲ ခမဳကေတုဝွံ စကတ်လ္ၚတ် လိက်ပရိယတ် ပ္ဍဲ ဘာကျာ်ပရိယတ္တိ ပွိုင်ဍုင်ပံင်၊ တွဵုရးဍုင်မန်။ နူဂှ် အာကတ် ပ္ဍဲ ဘာတြေံ ပရိယတ္တိ ကွာန်ရောဂေါ၊ ဘာတြေံ ကွာန်လှာဒကှ် ပွိုင်ဍုင်မတ်မလီု။[၁]
တုဲဂှ် အာမံင် မာန္တလေ (မန္တလေး) ပ္ဍဲ ဘာဗွဲမဂၠိုင် မနွံတမ် ဟံသာဝတဳဘုရားကြီးတိုက်၊ ရွှေရည်ဆောင်တိုက်၊ ညောင်ကုန်းတိုက် တအ် ဒှ်တမ်ရ။ ကြဴ နူ မကတ်လ္ၚတ် လိက်ပရိယတ် သၞာံဗွဲမလအ်တုဲ ဗွဲကြဴ ဆက်လ္ၚတ်အာ နကုနဲဟွံသွဟ်လိက်ရ။[၁]
ကမၠောန်ဖျေဟ်လိက် ကု ဝိပဿနာ
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ကြဴနူ ညးမဂ္ၚေင်ကတ်လ္ၚတ်ပညာတုဲ ကျာ်ဇၞော် ဖျေဟ်ဗ္တောန် လိက်ပရိယတ် ကုကောန်ကွးတအ် သၞာံ ဗွဲမဂၠိုင် သီုကု ပ္ဍဲ ဘာညးမကေင်ကတ်လ္ၚတ်လဝ်တအ်ဂှ်ရ။ ဗွဲကြဴညိဂှ် ညး ကလေင်စဴ ကွာန်တွိုပ်သုက်ညး ကွာန်သာံလှေဝ်တုဲ ဆက်ဗ္တောန်အာ လိက် ကုကောန်နာဲ ကောန်ထပိုယ်တအ်ရ။[၁]
ပါယ် နူ မဖျေဟ်ဗ္တောန် လိက်ကုကောန်နာဲ ကောန်ထပိုယ်တအ်ဂှ် ကျာ်ဇၞော် သီုဗ္တောန် နဲကဲပၟဝ်ဝိပဿနာ ကုခမဳသင် ဒါယကာတအ်ကီုရ။ တုဲပၠန် တွဟ်ဓရ် ကုဒါယကာဥပ္ပးဇန်တအ် ပယတ်ပယတ်ကီုရ။[၁]
ဒဒှ်မချူခၞံလိက်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ကျာ်ဇၞော်ကေတုဝွံ ပ္ကောံပ္ကေဝ် လိက်သၠရိုတ် မူတြေံဂမၠိုင်တုဲ ကလေင်ပ္ဍဵုဗီုတၟိကီု လိက်တၟိ အလဵုဇကုညး မချူလဝ်တုဲ တက်ပ္တိတ်ကီု နွံရ။ ကမၠောန်အဓိက ညးမကၠောန်လဝ် စပ်ကုလိက်ပတ်မ္ဂး သွက်ဂွံဆက်ထိင်ဒဝ်မင်မဲအာ လိက်ပတ်ဗုဒ္ဓဘာသာ ဘာသာမန်ရ။
ညး တက်ပ္တိတ်လဝ် လိက် သီုဖအိုတ် စှ်ကၞပ်၊ ၜါကၞပ်ဂှ် ဒှ် လိက် အလဵုဇကုညး မခၞံချူလဝ်၊ သၟေဟ် ဒစာံကၞပ်ဂှ် ဒှ် လိက်မူသၠရိုတ် ညးပလေဝ်ဒါန်လဝ်ရ။ လိက်တအ်ဂှ် ဒှ် လိက်သွက်ဂွံကဵုဒါန် ကုခမဳသင် ကောံ ကုဒါယကာတအ်ရ။[၁]
လိက်ကၞပ်တအ်ဂှ် :
- ဝိပဿနာဒဳပနဳ အုပ်ပထမ (၁၉၉၈)
- ဂါထာလ္ၚော၀်ကျာ်တြဲ (၂၈) ကေုာံ ကဗျလၚ်္ကာတၞဟ်တၞဟ်သာ် (၂၀၀၃)
- လိက်သၠပတ်၀င်ဓာတ်ကျာ် သတ္တမဝဂ် - ရးစာသပၠင် ဗွဲခမၞောန် (၂၀၀၅)
- လိက်ကၞပ်စၟတ်သမ္တီ သဘင်ဘာ (သာံလှေ၀်) ပေင်ကၠံသၞာံ (၂၀၀၉)
- နဲသ္ၚေဝ်ဂၠိပ်ဝိပဿနာ ကေုာံ ဝိပတ္တိ (၂၀၁၀)
- ပြကိုဟ်အက္ခရဝိဓာနအဘိဓာနပ္ပဒဳပိကာ (၂၀၁၅)
- သၠပတ်ဝင်ဓာတ် (လိက်ကၞပ်-၄) (၂၀၁၆)
- သၠပတ်တြေံ နူသၠရိုတ် - ပြကိုဟ်လောကဝိဒူ (၂၀၁၇)
- သၠပတ်တြေံ နူသၠရိုတ် - သၠပတ်သၟီဇမ္ဗုပတိ (၂၀၁၉)
- ပြကိုဟ်ဂြန်ဂဉုဲဖျောဝ်ဂတဝ်သာဲဇၞော်ရောင် (၂၀၂၁)
ပရေင်သာသနာဂမၠိုင်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ဘဒ္ဒန္တ ကေတု ဝွံ သီုလွဳပရာ ကေုာံ ထံက်ပင်လဝ် ပရေင်သြိုင်ခၞံ ကျာ်စေတဳ၊ တၞံဇြဲဗောဓိ၊ ဇြပ်သဘင်ဓရ်၊ ကေုာံ အလုံအဆောက်အအုံ သာသနာ ပ္ဍဲဒေသ သၠုင်ကျာ ဍုင်ဗၟာ နဒဒှ် ပရေင်သာသနာညး ကီုရ။[၁]
တာလျိုင် ကေုာံ တဆိပ်ကြာဂမၠိုင်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]- ၁၂ ဂျူလာင် ၂၀၀၀: ဒုင်ခပတိုန် နဒဒှ် ကျာ်ဇၞော် မနွံပိုန် ရာမညနိကာယ ပရိယတ္တိ ဘာသာံလှေဝ်။
- ၂၀၁၇: ဒုင်ရုဲစှ် နဒဒှ် မဟာနာယက ဂကောံပဝါရဏာ သာံလှေဝ်။
- ၂၉ နဝ်ဝေမ္ဗာ ၂၀၂၄: အာစိုပ် ဒဒှ် ဒုတိယ မဟာနာယက ဂကောံသင်မန် ရာမညနိကာယ ဒေသသၠုင်ကျာ ဍုင်ဗၟာ။
- ၂၈ ဖေဖဝ်ဝါရဳ ၂၀၂၅: ဂွံဒုင်ကဵု တဆိပ်ကြာ ရာမညနိကာယ ဥက္ကဋ္ဌ ဥပနာယက (နူသက္ကရာဇ် ၁၃၈၆ ဂိတုဖဝ်ရဂိုန် ၂ မၟံက်)။[၄]
- ၁၈ နဝ်ဝေမ္ဗာ ၂၀၂၅: ဒုင်ရုဲစှ် နဒဒှ် မဟာနာယက မဟာထေရ် သွက် ဂကောံသင်မန် ရာမညနိကာယ အလုံရးမန် (ရာမညဒေသ)။[၅]
- ၅ ဒဳဇြေမ္ဗာ ၂၀၂၅: ဂွံဒုင်ကဵု တဆိပ်ကြာ ကေုာံ ထ္ၜုတ်ပ္တိုန် နဒဒှ် ရာမညနိကာယ ဥက္ကဋ္ဌ မဟာနာယက (ဂဥုပ်ဂိုဏ်ရာမညနိကာယ)။[၆]
ပြကိုဟ်နိဿဲ
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ဆက်ဗှ်လ္ၚတ်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]- 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 (18 November 2025) A Biography of Bhaddanta Ketu Mahānāyaka Mahāthero။
- ↑ " ဝိဇာတၚ်္ဂလ ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠ ဘဒ္ဒန္တကေတုမဟာထေရ် ကေုာံ မ္ၚဵုပတိုန်စရာဲ ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠ နဒဒှ်ဂအုပ်ဂိုဏ်ရာမညနိကာယ။ (5 December 2025).
- ↑ (2025) စရင်သင်လုပ်ဒ္ဂိုန် ဘာရာမညနိကာယ အလုံဒေသရးမန် (Rāmañña Nikāya monastic census). Rāmañña Nikāya, 39။
- ↑ [https://ramonnyanikaya.com/2025/02/28/%e1%80%9e%e1%81%9f%e1%80%ad%e1%80%90%e1%80%ba%e1%80%95%e1%80%b9%e1%80%90%e1%80%ad%e1%80%af%e1%80%94%e1%80%ba-%e1%80%94%e1%80%92%e1%80%92%e1%80%be%e1%80%ba-%e1%80%82%e1%80%8f%e1%80%ac%e1%80%85%e1%80%9b/ ဗီုရုပ်ချဳဒရာၚ် ရာမညဓမ္မာစရိယ, ရုၚ်ရာမညနိကာယ သၟိတ်ပ္တိုန် နဒဒှ် ဂဏာစရိယ ဂဏာဓိပတိ ရာမညနိကာယဥက္ကဋ္ဌဥပနာယက]. Open (February 28, 2025).
- ↑ " ဝိဇာတၚ်္ဂလ ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠ ဘဒ္ဒန္တကေတုမဟာထေရ် ကေုာံ မ္ၚဵုပတိုန်စရာဲ ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠ နဒဒှ်ဂအုပ်ဂိုဏ်ရာမညနိကာယ။ (December 5, 2025).
- ↑ " ဝိဇာတၚ်္ဂလ ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠ ဘဒ္ဒန္တကေတုမဟာထေရ် ကေုာံ မ္ၚဵုပတိုန်စရာဲ ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠ နဒဒှ်ဂအုပ်ဂိုဏ်ရာမညနိကာယ။ (December 5, 2025).