စရင်လိက်အုပ်

စရင်လိက်အုပ်ဂမၠိုင်

စရင်လိက်အုပ်ဂမၠိုင် ဟွံသေင်မ္ဂး စရင်လိက်နိဿဲ (အင်္ဂလိက်: Bibliography) ဟီုမ္ဂးဂှ် ဒှ်စရင် မပကောံချူလဝ် ယၟုလိက်အုပ်၊ လိက်ပရိုင်၊ ပြကိုဟ်၊ ကေုာံ တင်ဂၞင်နာနာ မသုင်စောဲလဝ် သွက်ဂွံ နိဿဲထံက်ထ္ၜး ပ္ဍဲအခိင်မချူလိက်မွဲမွဲရ။ ဟွံသေင်မ္ဂး ဍေံဒှ် စရင်လိက်အုပ် မဆေင်စပ်ကဵု ပရူပရာမွဲမွဲ၊ ပူဂိုလ်မွဲမွဲ မချူခၞံလဝ်ရ။ ဗွဲမဂၠိုင်မ္ဂး ဍေံတအ်ဂှ် စွံလဝ် ပ္ဍဲကဵု ကၞောတ်လိက်အုပ်၊ ကၞောတ်စံင်သ္ၚဳဂၠေပ် (Research paper) ဟွံသေင်မ္ဂး ကၞောတ်မုက်လိက် ပြကိုဟ်ဗဟုသုတတအ် သွက်ဂွံ ထံက်ထ္ၜး သက်သဳသာဓက (Citation) ရ။

ဖဵုဂုဏ် ကေုာံ တင်ရန်တၟအ်

ပ္ဍဲကဵု လောကလိက်ပတ် ကေုာံ ပညာသိပ္ပံမ္ဂး ပွမစွံ စရင်လိက်အုပ် (ဟွံ) စရင်နိဿဲဝွံ ကိစ္စဇၞော်ဗွဲမလောန်တုဲ နွံကဵု ဖဵုဂုဏ် အတိုင်ဗွဲသၟဝ်ဏအ်ရ -

• ပွမကဵုစရာဲ (Giving Credit): ပွမစၞောန်ထ္ၜးကဵု ယၟုအစာချူလိက် တမ်မူလတုဲ ဒှ်ပွမကဵုစရာဲ ကေုာံ ပွမဝေင်ပါဲ နူကဵု ဒုဟ်မကၠတ်စ ကသပ်/လိက်ပတ် ညးတၞဟ် (Plagiarism) ရ။
• ပွမစၟဳစၟတ် (Verification): ညးမဗှ်လိက်တအ် ကလေင်ဂၠာဲစၟဳစၟတ် သက်သဳသာဓက ဒဒှ်ရ အရာမချူလဝ်တအ်ဂှ် ဍာံ/ဟွံဍာံ မာန်ရ။
• ပွမဆက်လ္ၚတ် (Further Reading): သွက်ညးမမိက်ဂွံ ကၠိုဟ်ခၠင် ပရူပရာဂှ် ဇြိုဟ်ဇြိုဟ်နက်နက်တအ်မ္ဂး ဆက်ဂၠာဲဗှ်လ္ၚတ်အာ လိက်အုပ် မပါလုပ် ပ္ဍဲစရင်တအ်ဂှ် မာန်ရ။

ဂကူ စရင်လိက်အုပ်ဂမၠိုင် (Types of Bibliography)

စရင်လိက်အုပ်တအ်ဝွံ အတိုင်တင်ရန်တၟအ်မ္ဂး ပါ်လဝ် ဂကူတၞဟ်ဟ် နွံရ -

1. စရင်လိက်အုပ် အစာချူလိက် (Author Bibliography): ဒှ်စရင် မပကောံလဝ် လိက်အုပ်၊ လိက်ပရိုင် မချူခၞံလဝ် နကဵု အစာချူလိက် ပူဂိုလ်မွဲမွဲ သီုဖအိုတ်ရ။
2. စရင်လိက်အုပ် ပရူပရာ (Subject Bibliography): ဒှ်စရင် မပကောံလဝ် လိက်အုပ် သီုဖအိုတ် မဆေင်စပ်ကဵု ပရူပရာမွဲမွဲဟေင်ရ။ (ဥပမာ - စရင်လိက်အုပ် မဆေင်ကဵု ဝင်မန်၊ စရင်လိက်အုပ် မဆေင်ကဵု ပရေင်ပိုန်ဒြပ်)။
3. စရင်လိက်အုပ် မၞုံကဵု ပရေင်သ္ၚဳဂၠေပ် (Annotated Bibliography): ဍေံဟွံသေင်ဆ စရင်ယၟုလိက်သက်သက်၊ ဍေံပါလုပ် သီုကဵု လိက်သရုပ်ခမၞောန် (Summary) ကေုာံ လညာတ်သ္ၚဳဂၠေပ် (Evaluation) လတူလိက်အုပ် မပါလုပ် ပ္ဍဲစရင်တအ်ဂှ်ရ။

အင်္ဂလက္ခဏာ သၞောတ်စရင်နိဿဲ (Elements of a Citation)

ကာလချူ စရင်လိက်အုပ်ဂမၠိုင်မ္ဂး ညံင်ဂွံစှ်ေသၞောတ်ဂှ် ဒးစကာ သၞောတ်ဝ်စရင်နိဿဲ အလုံဂၠးတိ (ဥပမာ - APA, MLA, Chicago format) တအ်ရ။ ဗွဲမဂၠိုင် အချက်အလက် မဒးပါလုပ်တအ်ဂှ် -

• ယၟု အစာချူလိက် (Author's Name)
• ယၟု လိက်အုပ် ဟွံသေင်မ္ဂး ယၟုကဏ္ဍ (Title of the Book/Article)
• သၞာံ မတက်တြး (Year of Publication)
• တိုက်မတက်တြးလိက် ကေုာံ ဒၞာဲ (Publisher and Location)
• လၟိဟ်မုက်လိက် (Page numbers) - ယဝ်ရ နိဿဲကေတ်လဝ် နူမုက်လိက်တၟေင်မ္ဂး။

မုက်လိက် မဆက်စပ်ဂမၠိုင်

• လိက်နိဿဲ (Reference works)
• ပြကိုဟ်ဗဟုသုတ (Encyclopedia)
• ပွမကၠတ်စ လိက်ပတ် (Plagiarism)

နိဿဲ

• Bibliography, Wikipedia။
• "What is a Bibliography?". University of Oxford LibGuides.