တင်ဟီုတွဟ် အဓိက

တင်ဟီုတွဟ် အဓိက ဟွံသေင်မ္ဂး တင်ဒုင်သဇိုင် အဓိက (အၚ်္ဂလိက်: Core Argument ဟွံသေင်မ္ဂး အၚ်္ဂလိက်: Central Argument / Main Thesis) ဝွံ ဒှ်တင်ဟီုတွဟ်၊ လညာတ် ဟွံသေင်မ္ဂး တင်ရန်တၟအ် အဓိက ပ္ဍဲကဵု လိက်စံင်သုတေသန၊ လိက်ပရေင် ကေုာံ ပရေင်ဟီုတွဟ်မွဲမွဲရ။ ပ္ဍဲကဵု ဘာသာ ယုတ္တိဗေဒ (Logic) ကေုာံ ကွတ်ပရေင်ချပ်ဗ္စာ ပါ်ပါဲ (Critical Thinking) မ္ဂး၊ တင်ဟီုတွဟ်အဓိကဝွံ ဒှ်အရာ ညးမချူလိက် ဟွံသေင်မ္ဂး ညးမဟီုတွဟ်တအ် မိက်ဂွံပတှ်ေစၟတ် (Persuade) ကုညးဗှ်လိက်တအ် နကဵု သက်သဳ ကေုာံ ဟိုတ်ဖိုလ် မခိုင်ကၠိုက်ရ။

လဒက်ပ္တန် တင်ဟီုတွဟ် (Structure of an Argument)

တင်ဟီုတွဟ် မဍိုက်ပေင်မွဲဂှ် သ္ဒးဒက်ပ္တန်လဝ် နကဵု အင်္ဂလက္ခဏာ သဇိုင် (၃) သာ်ရ-

တင်ဒုင်သဇိုင် / တင်သ္ဂုတ်ထာဝ် (Claim / Conclusion): ဒှ်တင်ဂလာန် အဓိက ညးမချူလိက် မိက်ဂွံ စၟတ်သမ္တီ ဒဒှ်ရ ဒှ်ဍာံစၟတ်ရ။ ဍေံဒှ် နှလုံးတိုင် သွက်လညာတ် သီုဖအိုတ်ရ။
တင်သဇိုင်ယုတ္တိ (Premises / Reasons): ဒှ်ဟိုတ်ဖိုလ် ဟွံသေင်မ္ဂး တင်ဂၞင် မထံက်ပင်ကဵု တင်ဒုင်သဇိုင် အဓိကဂှ်ရ။
သက်သဳ အထောက်အထား (Evidence / Data): ဒှ်အချက်အလက် (Facts)၊ လိက်စံင်၊ လၟိဟ်ဂၞန် ကေုာံ သက်သဳခိုင်င်ကၠိုက်ကၠိုက် သွက်ဂွံ ထံက်ထ္ၜး ညံင် တင်သဇိုင်ယုတ္တိ (Premise) ဂှ် ဂွံခိုင်ကၠိုက်ရ။

မဝ်ဒယ် တူးလ်မေန် (Toulmin Model of Argumentation)

ပ္ဍဲကဵု ပရေင်သ္ၚေဝ်ဂၠိပ် ကဆံင်တၠပညာမ္ဂး တၠပညာဒဿန သတဳဗေန် တူးလ်မေန် (Stephen Toulmin) ဓမံက်ထ္ၜးလဝ် မဝ်ဒယ် ပရေင်ပါ်ပါဲ တင်ဟီုတွဟ် (Toulmin Model) မၞုံကဵု ဒကုတ်အဓိက ဗွဲသၟဝ်ဝွံရ-

Claim (တင်ဟီုတွဟ်): တင်ရန်တၟအ် အဓိက မိက်ဂွံဖျေဟ်သ္ဂုတ်ထာဝ်။
Data / Grounds (တင်ဂၞင် သဇိုင်): သက်သဳ သွက်ဂွံ ထံက်ပင် တင်ဟီုတွဟ်။
Warrant (အဆက်အစပ်): ဓဝ်ပတှ်ေ ဟွံသေင်မ္ဂး သဘဴဓဝ် မဆက်စၠောအ်ကဵု အကြာ Data ကဵု Claim ညံင်ဂွံ ဍိုက်ပေင်ကဵု ယုတ္တိရ။
Backing (ပရေင်ထံက်ပင်): သက်သဳထပ်ဗပေင် သွက် Warrant။

ပရေင်စကာ ပ္ဍဲ လိက်စံင်သုတေသန (Role in Academic Writing)

ပ္ဍဲလိက်စံင်သုတေသန (Research Paper) ဟွံသေင်မ္ဂး စာတမ်းတၠပညာ (Thesis / Dissertation) တအ်မ္ဂး၊ Core Argument ဂှ် ပြာကတ်ဒၟံင် ပ္ဍဲကဵု Thesis Statement ရ။

ပရေင်စၞောန်တရဴ (Guidance): တင်ဟီုတွဟ် အဓိကဝွံ စၞောန်ထ္ၜးကဵု လဒက်ပ္တန် အလုံမွဲ လိက်စံင်တုဲ၊ ဟွံကဵုအခေါင် ချူတိတ်မ္ၚး ပရူပရာရ။
ပရေင်သ္ၚေဝ်ဂၠိပ် (Analytical depth): တင်ဟီုတွဟ်ခိုဟ်မွဲဂှ် ဟွံသေင်ဆ ပရူမကတဵုဒှ်လဝ် အတိုင်သဘာဝ (Fact) မွဲဓဝ်ရ၊ ဍေံသ္ဒးဒှ် အရာမပြိုင်ပ္ကာန် ပါ်ပါဲမာန် (Arguable) ကေုာံ ဒးသ္ၚေဝ်ဂၠိပ် နကဵု သက်သဳ သုတေသန (Empirical evidence) ရ။

ဥပမာ ပရေင်ပါ်ပါဲ

တင်ဟီုတွဟ် အောန် (Weak Argument): "ဂကူမန်တအ်ဝွံ နွံကဵု ဝင်မဇၞော်မောဝ်ရ။" (ဍေံဒှ် Fact မွဲတုဲ ပြိုင်ပ္ကာန် ပါ်ပါဲ ဟွံဂွံ)။
တင်ဟီုတွဟ် ခိုင်ကၠိုက် (Strong Core Argument): "ဟိုတ်နူ ပရေင်ဍဵုပၠိုတ် သၞောတ်ဗဟဵုစွံလဒေါဝ် ပ္ဍဲပရေင်ပညာတုဲ၊ သၞောတ်ပရေင်ပညာ ဘာကောန်ဂကူမန်ဝွံ ဒှ်ဇြဟတ်အဓိက သွက်ဂွံ မင်မွဲလဝ် ဇကောဝ်ဂကူ ကေုာံ တွဵုရးမန်ရ။" (နွံကဵု ဟိုတ်ဖိုလ်၊ ပြိုင်ပ္ကာန်မာန်၊ ကေုာံ ဒးထံက်ထ္ၜး နကဵု သက်သဳသုတေသန)။

မုက်လိက် မဆက်စပ်ဂမၠိုင်

ယုတ္တိဗေဒ (Logic)
ပရေင်ချပ်ဗ္စာ ပါ်ပါဲ (Critical thinking)
သုတေသန (Research)
ဒဿနိကဗေဒ

နိဿဲ

Weston, Anthony (2000). A Rulebook for Arguments. Hackett Publishing.
Toulmin, Stephen E. (2003). The Uses of Argument. Cambridge University Press.
Booth, Wayne C., et al. (2016). The Craft of Research. University of Chicago Press.