တၟေင် ခတ်ယၟု ကေုာံ ခုတ်ယၟု

ပွမခတ်ယၟု ကေုာံ ပွမခုတ်ယၟု ဝွံ ဒှ်ဝေါဟာရ မဆေင်စပ် ကုကိစ္စကဵုယၟု ကုမၞိဟ်မွဲမွဲ (ဗွဲတၟေင် ကောန်င္ၚာ်မသၠးဂၠံဂဝ်တၟိ) ရ။ ဆဂး ပ္ဍဲကဵုပညာသုတလိက်ပတ်မန်မ္ဂး ဝေါဟာရၜါဏအ် နွံကဵုတင်တၟေင် အတိုင်ဗွဲသၟဝ်ဏအ်ရ။

၁။ ပွမခတ်ယၟု (Analytical/Systematic Naming)

- "ခတ်ယၟု"** ဟီုမ္ဂးဂှ် ဒှ်ပွမရုဲစှ် ယၟုမွဲမွဲ နကဵုနဲကဲ ပညာဗေဒင်၊ နကဵုနဲကဲ ဓာတ်မိတ္တ ဓာတ်ရန် ကေုာံ လၟေင်အက္ခရ် အလိုက်တ္ၚဲမကတဵုဒှ်မၞိဟ်ရ။
နဲကဲ: ဒုင်သဇိုင် ကုဗေဒင်၊ မဟာဘုတ် ကေုာံ နက္ခတ္တဗေဒ။
တင်ရန်တၟအ်: သွက်ယၟုဂှ် ဂွံကတေင် ကုကံကုသဵု၊ သွက်ဘဝဂွံတန်တဴ ဗွဲမၜိုဟ်သြိုဟ် ကေုာံ သွက်ဂွံဝေင်ပါဲ တင်ယောင်ယာနာနာ။
ဥပမာ: "အ္စာဗေဒင် ခတ်ကဵုယၟု ကောန်င္ၚာ်ဏအ်ရ။" (မဂွံအဓိပ္ပါယ် - အ္စာဗေဒင်ဂှ် ရံင်ဇာတာတုဲ ရုဲစှ်ကဵုယၟု အလိုက်နဲကဲရ။)

၂။ ပွမခုတ်ယၟု (Designating/Bestowing a Name)

- "ခုတ်ယၟု"** ဟီုမ္ဂးဂှ် ဒှ်ပွမကဵုယၟု၊ ပွမပဒတန်ယၟု ဟွံသေင်မ္ဂး ပွမခၞံဗဒှ်ယၟုမွဲမွဲ နကဵုပၟိက်ဆန္ဒ ဟွံသေင်မ္ဂး နကဵုဂုဏ်စရာဲမွဲမွဲရ။
နဲကဲ: ဒုင်သဇိုင် ကုပၟိက်ဆန္ဒမိမ၊ ဂုဏ်စရာဲပုဂ္ဂိုလ် ဟွံသေင်မ္ဂး သဘင်မ္ၚဵုကဵုယၟု။
တင်ရန်တၟအ်: သွက်ဂွံစၟတ်သမ္တီ ယၟုမၞိဟ်မွဲမွဲ ဗွဲမသိုက်က္ဍး ဟွံသေင်မ္ဂး သွက်ဂွံခၞံဗဒှ် ယၟုတၟိ။
ဥပမာ: "မိမတအ် ခုတ်ကဵုယၟု ကောန်ဇာတ်ညးတအ်ရ။" (မဂွံအဓိပ္ပါယ် - မိမတအ် ကဵုယၟု အတိုင်ပၟိက်ဆန္ဒညးတအ်ရ။)

တင်တၟေင် အဓိက

တင်တၟေင်	ပွမခတ်ယၟု (Khat Yamu)	ပွမခုတ်ယၟု (Khut Yamu)
သဇိုင်	ဒုင်သဇိုင် ကုဗေဒင် ကေုာံ နဲကဲဂၞန်။	ဒုင်သဇိုင် ကုပၟိက်ဆန္ဒ ကေုာံ အခိုက်ကၞာ။
ဗီုပြင်	ဒှ်ပွမ "ရုဲစှ်" (Selecting/Calculating).	ဒှ်ပွမ "ကဵု/ပဒတန်" (Designating/Assigning).
မၞိဟ်မကၠောန်	ဗွဲမဂၠိုင် ဒှ်အ္စာဗေဒင် ဟွံသေင်မ္ဂး ညးမလေပ်ဗေဒင်။	ဗွဲမဂၠိုင် ဒှ်မိမ၊ ဇၞော်မောဝ် ဟွံသေင်မ္ဂး သၟိင်တၠ။
အဓိပ္ပါယ်တမ်	"ခတ်" မဂွံအဓိပ္ပါယ် တက်ဂၞန်၊ ၜတ်ကၞာတ်။	"ခုတ်" မဂွံအဓိပ္ပါယ် သ္ပဒတန်၊ ကဵုအဝဵုယၟု။

နိဿဲ

ပ္ဍဲယေန်သၞာင်မန်ပိုယ်မ္ဂး မၞိဟ်မွဲမ္ဂး ဒးနွံကဵုသီုၜါသာ်။ ကိုပ်ကၠာအိုတ် ဒး "ခတ်ယၟု" (ရုဲစှ်အက္ခရ် ညံင်ဂွံဒးကဵုတ္ၚဲ) တုဲမ္ဂး၊ လက္ကရဴဂှ် ဒး "ခုတ်ယၟု" (ပတန်ကဵုယၟုဂှ် ဗွဲမသိုက်က္ဍး) ရ။

မုက်လိက် မဆက်စပ်ဂမၠိုင်