ဒိုမိန် (Domain) အပ္ဍဲ/ပ္ၚံက်

တဆိပ် ဒိုမိန်အပ္ဍဲ/ပ္ၚံက်

ဒိုမိန် (Domain) အပ္ဍဲ/ပ္ၚံက် (Inner/Outer Domain) ဝွံ ဒှ်ကဏ္ဍပညာ မဆေင်စပ် ကုပွမပါ်ပရအ် ဒေတာ (data)၊ သင်္ချာ (mathematics)၊ ကေုာံ သၞောတ်ကွေန်ပျူတာ (computer systems) နကဵုၜါဘာ် – ဒိုမိန်အပ္ဍဲ (inner domain) မဒှ်ဒေတာ/ကရိယာ မဆက်စပ် ဗွဲမကြပ်ညောန် ကုဗဟ်သၞောတ် (core)၊ ကေုာံ ဒိုမိန်ပ္ၚံက် (outer domain) မဒှ်ဒေတာ/ကရိယာ မဆက်စပ် ဗွဲမသ္ၚောဲ ဟွံသေင်မ္ဂး မဆက်ဆံင် ကုညးလွပ် (user)။

ပရူဗွဲခမၞန်

ပ္ဍဲကဵု သင်္ချာ ကေုာံ ကွတ်ကွေန်ပျူတာ၊ ဒိုမိန် (domain) ဝွံ ဒှ်ဂကောံဒေတာ (set) ဟွံသေင်မ္ဂး သဇိုင် (scope) မဆေင်စပ် ကုကမၠောန်မွဲမွဲ။ ပွမပါ်ပရအ် ဒိုမိန်အပ္ဍဲ ကေုာံ ဒိုမိန်ပ္ၚံက်ဂှ် ဒှ်အရာ အဓိက သွက်ဂွံထိင်ဒဝ် ပရေင်ဂိုၚ်ခြာ (security)၊ ပရေင်သက်သာ (efficiency)၊ ကေုာံ ပရေင်ဍိုက်ပေင် (performance)။

၁. ဒိုမိန်အပ္ဍဲ (Inner Domain)

ဒိုမိန်အပ္ဍဲ (Inner domain) ဝွံ ဒှ်ဒေတာ၊ ကရိယာ၊ ဟွံသေင်မ္ဂး သၞောတ် မဆက်စပ် ဗွဲမကြပ်ညောန် ကုဗဟ်သၞောတ် (core system)။ ဒိုမိန်အပ္ဍဲဂှ် ဗွဲမဂၠိုင် ဒှ်ဒေတာ မဒးဂိုၚ်ခြာ (restricted)၊ မဒးထိင်ဒဝ် နကဵုအခေါင်တၟေၚ် (special permissions)။

လက္ခဏာ ဒိုမိန်အပ္ဍဲ

ဆက်စပ် ကုဗဟ်သၞောတ် (Core-related) – ဒေတာ မဆေင်စပ် ကုကမၠောန် ဗဟ်သၞောတ်။
ဒးဂိုၚ်ခြာ (Restricted) – ညးလဵု ဟွံကလိဂွံအခေါင် အာတ်စံၚ်တူ (access)။
သက်သာ (Secure) – ဒေတာဂှ် စွံလဝ် နကဵုနဲကဲ ကၟာ်လိက် (encryption) ဟွံသေင်မ္ဂး နဲကဲဂိုၚ်ခြာ (firewall)။
ပရေင်ဍိုက်ပေင် (Efficient) – ဒေတာဂှ် ဒက်ပတန်လဝ် သွက်ဂွံစကာ နကဵုသၞောတ်အလဵုအလဵု (automated systems)။

ဥပမာ ဒိုမိန်အပ္ဍဲ

ဒေတာ ညးလွပ် (User data) – ယၟုညးလွပ် (username)၊ မလိက်ကၟာ် (password)။
ဒေတာ ဂကောံ (Organization data) – စရင်သြန် (financial records)၊ စရင်မၞိဟ် (employee records)။
ဒေတာ သၞောတ် (System data) – စရင်လၟေင် (logs)၊ စရင်ဒၞာဲပါ်ပရအ် (configuration files)။
ဒေတာ ကွတ်ကွေန်ပျူတာ (Computer data) – သၞောတ်အုပ်ဓုပ် (operating system)၊ ဒေတာသှ်ေဒၟံင် (database)။

၂. ဒိုမိန်ပ္ၚံက် (Outer Domain)

ဒိုမိန်ပ္ၚံက် (Outer domain) ဝွံ ဒှ်ဒေတာ၊ ကရိယာ၊ ဟွံသေင်မ္ဂး သၞောတ် မဆက်စပ် ဗွဲမသ္ၚောဲ နူဗဟ်သၞောတ် (core system)။ ဒိုမိန်ပ္ၚံက်ဂှ် ဗွဲမဂၠိုင် ဒှ်ဒေတာ မဖ္ဍိုက်ဗပေင် (supplementary)၊ မဆက်ဆံင် ကုညးလွပ် (user-facing)၊ ကေုာံ မဒှ်ဒေတာ မပါ်ပရအ် သွက်ညးတၞဟ် (publicly shared)။

လက္ခဏာ ဒိုမိန်ပ္ၚံက်

ဆက်စပ် ကုညးလွပ် (User-facing) – ဒေတာ မစကာ သွက်ညးလွပ်။
ပါ်ပရအ်ဂွံ (Accessible) – ညးလွပ် အာတ်စံၚ်တူ မာန်။
ဒက်ပတန်လဝ် သွက်ဂွံစကာ (Designed for use) – ဒေတာဂှ် ဒက်ပတန်လဝ် သွက်ဂွံစကာ လောဲသွာ။
ဆက်စပ် ကုဒေတာအပ္ဍဲ (Connected to inner domain) – ဒိုမိန်ပ္ၚံက်ဂှ် ဆက်စပ် ကုဒိုမိန်အပ္ဍဲ နကဵုနဲကဲ ဆက်စပ် (interfaces)။

ဥပမာ ဒိုမိန်ပ္ၚံက်

ဝဲက်ဆိုက် (Website) – မုက်လိက် (web pages) မဆက်စပ် ကုဒေတာအပ္ဍဲ။
API (Application Programming Interface) – ကရိယာ သွက်ဂွံဆက်စပ် ဒေတာအပ္ဍဲ ကဵု ပရဝ်ဂရာမ်မ္ၚး။
ဒေတာပါ်ပရအ် (Public data) – ဒေတာ မပါ်ပရအ် သွက်ညးတၞဟ် (ဗီုကဵု ဝဳကဳဒေတာ)။
သၞောတ်ဆက်စပ် (Communication interfaces) – ဥပမာ- USB port, network interface, screen display။

ပရေင်ဆက်စပ် အကြာ Inner ကေုာံ Outer Domain

ဒိုမိန်အပ္ဍဲ ကေုာံ ဒိုမိန်ပ္ၚံက်ဂှ် ဆက်စပ် ရေင်သကအ် နကဵုနဲကဲနာနာသာ်:

API – သွက်ဂွံဆက်စပ် ဒေတာအပ္ဍဲ ကဵု ပရဝ်ဂရာမ်မ္ၚး။
Firewall – သွက်ဂွံကၟာ် ဒေတာအပ္ဍဲ နူကဵု ဒေတာမ္ၚး။
Authentication – သွက်ဂွံစၟတ်သမ္တီ ညးလွပ် ကေုာံ ကဵုအခေါင်။
Data validation – သွက်ဂွံစၟတ်သမ္တီ ဒေတာမ္ၚး ညံင်ဂွံဒှ် မဍာံစၟတ်။

သုင်စောဲ ပ္ဍဲဘဝတ္ၚဲဏအ်

စၞောန်ထ္ၜး ဒိုမိန်အပ္ဍဲ/ပ္ၚံက်ဂှ် စကာဂၠိုင် ပ္ဍဲဒေသနာနာသာ်:

ကွတ်ကွေန်ပျူတာ (Computer Science) – ဒက်ပတန် သၞောတ်အုပ်ဓုပ် (operating systems)၊ ဒေတာသှ်ေဒၟံင် (databases)။
ပရဝ်ဂရာမ် (Programming) – ဒက်ပတန် API, libraries, modules။
သၞောတ်အိန်တာနေတ် (Networking) – ဒက်ပတန် firewall, VPN, network segmentation။
သင်္ချာ (Mathematics) – ပါ်ပရအ် ဂကောံဒေတာ (sets)၊ ဒိုမိန် (domains)။
ပရေင်ဂိုၚ်ခြာ (Security) – ထိင်ဒဝ် ဒေတာအပ္ဍဲ နူကဵု ဒေတာမ္ၚး။

ဂလာန်သရုပ်

ဒိုမိန် (Domain) အပ္ဍဲ/ပ္ၚံက်ဂှ် ဒှ်ကဏ္ဍပညာ အဓိက သွက်ဂွံကၠိုဟ် ပရူဗီုပြင်ဒက်ပတန် ဒေတာ ကေုာံ သၞောတ် (systems)။ ပွမပါ်ပရအ် ဒိုမိန်အပ္ဍဲ ကေုာံ ဒိုမိန်ပ္ၚံက်ဂှ် ကဵု အရီုအဗင် သွက်ဂွံထိင်ဒဝ် ပရေင်ဂိုၚ်ခြာ၊ ပရေင်သက်သာ၊ ကေုာံ ပရေင်ဍိုက်ပေင်။

ဆက်ဗှ်

နိဿဲ

Domain (mathematics). (n.d.). In Wikipedia. Retrieved from https://en.wikipedia.org/wiki/Domain_(mathematics)
Domain (software engineering). (n.d.). In Wikipedia. Retrieved from https://en.wikipedia.org/wiki/Domain_(software_engineering)
Network security. (n.d.). In Wikipedia. Retrieved from https://en.wikipedia.org/wiki/Network_security

လေန်မ္ၚး

[Domain - Wikipedia (English)](https://en.wikipedia.org/wiki/Domain)