ထလာ်တိတ်အာနကဵုမာတိကာညိ

ဒေတာဇၞော်

စုတ် လေန်ဂမၠိုင်
နူ ဝဳကဳပဳဒဳယာ

ဒေတာဇၞော် (Big Data)
လဒက်ပ္တန် အေန်တာနဲ ကေုာံ ပရေင်ဆက်စၠောအ် ဒေတာ
လဒက်ပ္တန် အေန်တာနဲ ကေုာံ ပရေင်ဆက်စၠောအ် ဒေတာ
ဗီုပြင် ပရေင်ဆက်စၠောအ် ဒေတာ ပ္ဍဲ အေန်တာနဲ မဒှ် သဇိုင် သွက် ဒေတာဇၞော် ကေုာံ ပရေင်ဂိုင်သိပ်

ဒေတာဇၞော် ဟွံသေင်မ္ဂး တင်နင် မဇၞော်လှဲလး (အၚ်္ဂလိက်: Big Data) ဝွံ ဒှ် ပရေင်လ္ၚတ်၊ ကွတ်စက် ကေုာံ နဲကဲ သွက်ဂွံ သ္ၚေဝ်ဂၠေပ် (Analyze)၊ ပတိတ် ကေတ် တင်နင် (Extract) ကေုာံ ဖန်ဇန် (Deal with) ဒေတာ မၞုံ ကု လၟိဟ် ဇၞော် လောန် ဟွံသေင်မ္ဂး မၞုံ ကု ဗီုပြင် မထုဲထံင် လောန် မဟွံမာန် ကၠောန် သ္ပ နကဵု ဆော့ဖ်ဝဲလ် (Software) ပရေင်ဖန်ဇန် ဒေတာ အတိုင် သၞောတ် တြေံ ဓမ္မတာ တအ် ရ။

ဒေတာဇၞော် ဝွံ ဍေံ ပါ်ခြာ လဝ် နကဵု လၟိဟ် မဂၠိုင်လောန် (Volume)၊ အသိင် မလုပ် ကၠုင် ပြဟ်လောန် (Velocity) ကေုာံ ဗီုပြင် ဒေတာ မၞုံ ဂၠိုင် ကု သာ် (Variety) ရ။ တ္ၚဲဏအ် မ္ဂး ဒေတာဇၞော် ဂှ် ဒှ် ဒြဟတ် သဇိုင် အဓိက ပ္ဍဲ ပရေင် ကမၠောန် ပိုန်ဒြပ်၊ ပရေင်ထတ်ယုက်၊ ပရေင်အလဵုအသဳ ကေုာံ လဒက်ပ္တန် ဉာဏ်ပညာ ကလုပ် (Artificial Intelligence) အလုံ ဂၠးတိ ရ။

၁. နိဒါန် ကေုာံ ပွံက်အဓိပ္ပါယ် (Introduction and Definition)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]

ဝေါဟာရ "ဒေတာဇၞော်" ဏအ် ဝွံ ဟွံသေင် ဆ လၟိဟ် မဇၞော် ဂၠိုင် ဓဝ် ရ၊ ဍေံ သီု ဆက်စပ် ကု နဲပညာ မဂိုင်သိပ်၊ မဖန်ဇန် ကေုာံ မ[wikt:mnw:သ္ၚေဝ်ဂၠေပ်|သ္ၚေဝ်ဂၠေပ်] ဍေံ တအ် ကီု ရ。 သၞောတ် ဒေတာဘေ့စ် (Databases) ဓမ္မတာ မပ္တံ ကု RDBMS ဝွံ ဟွံမာန် ဒုင်ဒဝ် ကေတ် လၟိဟ် ဒေတာ မလုပ် ကၠုင် နူကဵု အေန်တာနဲ၊ မဳဒဳယာ ညးဍုင်ကွာန် (Social Media)၊ ကေုာံ သၞောတ် IoT (Internet of Things) တအ် ဏီ ရ။[၁]

ပ္ဍဲ သၞာံ ၂၀၀၁ ဂှ် တၠပညာ သ္ၚေဝ်ဂၠေပ် Doug Laney ပံက် လဝ် အဓိပ္ပါယ် ဒေတာဇၞော် နကဵု အင်္ဂလက်သန် ၃ သာ် မတွံဂး 3Vs (Volume, Velocity, Variety) ရ။ ကြဴနူ ဏအ် ဂှ် တၠပညာ တအ် ထပ် စုတ် ကၠုင် Veracity (ပရေင်ဍာံပြ) ကေုာံ Value (တန်ဖျူ) တုဲ ဍေံ ဒှ် အာ 5Vs ပ္ဍဲ ခေတ် လၟုဟ် ရ။ ဒေတာဇၞော် ဏအ် ဝွံ ဖန်ဗဒှ် ကဵု ညံင် ဂကောံ ကမ္မဏဳ တအ် ဂွံ ဆိင်ဆ ပရေင် အနာဂတ် ကေုာံ ဖျေဟ် သ္ဂုတ်တ် နကဵု သက်သဳ ဍာံပြ မာန် ရ။

၂. ဝင် ကေုာံ ပရေင်ဇၞော်မောဝ် (History and Evolution)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]
ဝှာင်:Data visualization.jpg
ပရေင် ထ္ၜး ပျး ဒေတာ နကဵု ဗီုပြင် မတ် (Data Visualization) မဒှ် ကဏ္ဍ အဓိက ပ္ဍဲ သ္ၚေဝ်ဂၠေပ် ဒေတာဇၞော်

ဝင် ပရေင် ပကောံ ဒေတာ ဝွံ စကတဵုဒှ် လဝ် နူကဵု ခေတ် တမၠာ တေအ် ကီု လေဝ်၊ အရာ မကော် စ "ဒေတာဇၞော်" ဇေတ်တ် ဂှ် စ မံက်ဂတဝ် ကၠုင် ပ္ဍဲ အခိင် ခေတ် အေန်တာနဲ ဇၞော်မောဝ် ကၠုင် ပ္ဍဲ ကၞောတ် ၁၉၉၀ တအ် ကေုာံ စ ၂၀၀၀ တအ် ရ။ ပ္ဍဲ သၞာံ ၁၉၉၇ ဂှ် Michael Cox ကေုာံ David Ellsworth တအ် စကာ လဝ် ဝေါဟာရ "Big Data" ကိုပ်ကၠာ အိုတ် ပ္ဍဲ လိက်ပြကိုဟ် သိပ္ပံ ညးတအ် သွက်ဂွံ ဗၟံက် ထ္ၜး ပြသၞာ ကောမ်ပျူတာ မဟွံမာန် ဂိုင်သိပ် ဒေတာ မဂၠိုင် လောန် ရ။[၂]

ပ္ဍဲ သၞာံ ၂၀၀၅ ဂှ် ကမ္မဏဳ ဇၞော် မပ္တံ ကု Google ကေုာံ Yahoo! တအ် ကတဵုဒှ် ပြသၞာ သွက်ဂွံ ဂၠာဲ ကေုာံ ဂိုင်သိပ် တင်နင် ပ္ဍဲ World Wide Web ရ။ ဟိုတ်ဂှ်ရ ညးတအ် ခၞံဗဒှ် လဝ် နဲပညာ တၟိ မကော် ဂး MapReduce တုဲ ကြဴနူ ဂှ် Doug Cutting ကေုာံ Mike Cafarella တအ် ဖန်ဗဒှ် တိတ် ကၠုင် ကွတ်စက် မၞုံ ယၟု Hadoop မဒှ် သၞောတ် ဂိုင်သိပ် ဒေတာ မသၠးပွး (Open-source) ရ။ ဣဏအ် ဝွံ ဒှ် တမ်မူလ မပကဵု ညံင် ဒေတာဇၞော် ဂွံ ပြးဇး အာ အလုံ ဂၠးတိ ရ။

၃. အင်္ဂလက်သန် ဒေတာဇၞော်: V မသုန်သာ် (Characteristics: The 5 Vs)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]

ဒေတာဇၞော် ဝွံ ဍိုက်ပေင် တဴ နကဵု အင်္ဂလက်သန် မသုန်သာ် မကော် စ The 5 Vs ဗွဲသၟဝ် ဏအ် ရ-

အင်္ဂလက်သန် မသုန်သာ် (The 5 Vs of Big Data)
လၟေင်ယၟု အင်္ဂလက်သန်ပွံက် အဓိပ္ပါယ် (Definition)ဥပမာ
၁Volume (လၟိဟ် ဇၞော်)ပွမၞုံ ကု လၟိဟ် ဒေတာ မဇၞော် လောန် (Terabytes စဵုကဵု Zettabytes)။တင်နင် ဒေတာ နူကဵု က္ၜင်ကျာ ဃော ပဝ် ဒၟံင်၊ ဒေတာ Facebook ဇၟာပ် တ္ၚဲ။
၂Velocity (အသိင် ပြဟ်)အသိင် ဒေတာ မလုပ် ကၠုင် ကေုာံ မဒး ဖန်ဇန် ဗွဲမပြဟ် ဃော ကာလ (Real-time)။ပရေင် လှာဲဂတး သြန် ပ္ဍဲ ဘဏ်၊ ဒေတာ ကွဳစက် မဒြေပ် အလဵုဇကု (Self-driving cars)။
၃Variety (ဗီုပြင် နာနာ)ဗီုပြင် ဒေတာ မၞုံ ဂၠိုင် ကု သာ် (မပ္တံ ကု လိက်၊ ဗီုရုပ်၊ ရမျာင်၊ ဗဳဒဳယော၊ ကေုာံ သၞောတ် ဟွံမဲ)။အဳမေးလ်၊ ဗီုရုပ် ပ္ဍဲ Instagram၊ ဒေတာ လိက် နူကဵု တွိတာ (Twitter)။
၄Veracity (ပရေင် ဍာံပြ)ပွမၞုံ ကု ပရေင် ချိုတ်ပၠိုတ် ကေုာံ ပရေင် ယေဘုယျ (Quality and Accuracy) ဒေတာ။ဒေတာ လ္ၚဵု မၞုံ ကု တင်ဗၠေတ် ဟွံသေင်မ္ဂး ဒေတာ ဟွံဍိုက်ပေင် မဒး ပလေဝ် သ္အးဇ္ၚး။
၅Value (တန်ဖျူ)အစောံစရာဲ မမာန် ပတိတ် ကေတ် လညာတ် ကေုာံ ပရဲ နူကဵု ဒေတာ ဂမၠိုင်။ပရေင် ဆိင်ဆ ညးရာန် ကပေါတ် (Customer recommendations) ပ္ဍဲ Amazon။[၃]

၄. လဒက်ပ္တန် ကေုာံ ကွတ်စက်ဂမၠိုင် (Architecture and Technologies)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]
Apache Hadoop မဒှ် ကွတ်စက် သဇိုင် သွက်ဂွံ ဂိုင်သိပ် ကေုာံ ဖန်ဇန် ဒေတာဇၞော်

သွက်ဂွံ ဖန်ဇန် ဒေတာဇၞော် မ္ဂး၊ ကောမ်ပျူတာ ဓမ္မတာ မွဲ မ ကၠောန် ဟွံမာန် ရ။ ဒး စကာ သၞောတ် လဒက်ပ္တန် မပံင်ကောံ လဝ် စက် မဂၠိုင် (Distributed computing) ရ။ ကွတ်စက် အဓိက ဂမၠိုင် ဂှ်-

  • Hadoop (Apache Hadoop): ဒှ် သၞောတ် သၠးပွး မမာန် ဂိုင်သိပ် ဒေတာ မဇၞော် လတူ ကောမ်ပျူတာ ဗွဲမဂၠိုင် ရ။ ဍေံ စကာ HDFS (Hadoop Distributed File System) သွက်ဂွံ ဂိုင်သိပ် တုဲ၊ စကာ MapReduce သွက်ဂွံ ကၠောန် ကမၠောန် ရ။
  • Apache Spark: ဒှ် ကွတ်စက် မကၠောန် ကမၠောန် ပြဟ် လောန် နူ Hadoop ၜိုတ် ၁၀၀ ဆ ရ။ ဍေံ စကာ ရာမ် (RAM - In-memory processing) သွက်ဂွံ ဖန်ဇန် ဒေတာ ဃော ကာလ (Real-time) မာန် ရ။[၄]
  • NoSQL Databases: ဒေတာဘေ့စ် မပ္တံ ကု MongoDB, Cassandra ကေုာံ Redis တအ် ဝွံ ဖန်ဗဒှ် လဝ် သွက်ဂွံ ဂိုင်သိပ် ဒေတာ မဟွံမဲ ကု ဗီုပြင် စှ်ေစှ်ေ (Unstructured data) ပြဟ်ပြဟ် မာန် ရ။
  • Cloud Computing (ကၠောတ်): ပ္ဍဲ ခေတ် လၟုဟ် မ္ဂး ဂကောံ တအ် ဟွံရာန် စက် ကောမ်ပျူတာ ဇကု တုဲ၊ ညးတအ် ၚာ် စကာ သၞောတ် ကၠောတ် နူကဵု Amazon Web Services (AWS), Google Cloud (GCP) ဟွံသေင်မ္ဂး Microsoft Azure တအ် ရ။

၅. နဲကဲ သ္ၚေဝ်ဂၠေပ် ကေုာံ ပရေင်ကၠောန် (Data Analytics and Processing)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]

ဒေတာဇၞော် ဝွံ ယဝ်ရ ဟွံသ္ၚေဝ်ဂၠေပ် မ္ဂး တန်ဖျူ ဍေံ ဟွံမဲ ရ။ ပရေင် သ္ၚေဝ်ဂၠေပ် ဒေတာ (Data Analytics) ဝွံ နွံ ၄ ကဆံင် ရ-

၁။ Descriptive Analytics (သ္ၚေဝ်ဂၠေပ် ပရူမတုဲ): လ္ၚတ် ရံင် "မု ကတဵုဒှ် လဝ် ရော?" ဥပမာ - လၟိဟ် ကပေါတ် မသွံ တိတ် လဝ် ဂိတု တုဲ တေအ်။

၂။ Diagnostic Analytics (သ္ၚေဝ်ဂၠေပ် ဟိုတ်): လ္ၚတ် ရံင် "မုဟိုတ် ကတဵုဒှ် လဝ် ရော?" ဥပမာ - မုဟိုတ် ညးရာန် တအ် ဟွံရာန် ကပေါတ် ပ္ဍဲ တ္ၚဲ အဒိုက် ရော?

၃။ Predictive Analytics (ဆိင်ဆ အနာဂတ်): စကာ စက်လ္ၚတ်ပညာ သွက်ဂွံ ဆိင်ဆ "မု ကတဵုဒှ် မာန် ရော ပ္ဍဲ အနာဂတ်?" ဥပမာ - ဆိင်ဆ ၚုဟ် သြန် ပ္ဍဲ ဂိတု ဂတ။

၄။ Prescriptive Analytics (ဖျေဟ် လညာတ် လစွံ): ကဵု လညာတ် ဒဒှ်ရ "မု ဒး ကၠောန် ထေက် ရော?" ဥပမာ - စက် ကဵု လညာတ် ညံင်ဂွံ ပြံင်လှာဲ ၚုဟ် ကပေါတ် ညံင်ဂွံ ကလိဂွံ ပရဲ ဂၠိုင် အိုတ်။[၅]

၆. ပရေင်စကာ ပ္ဍဲ ကဏ္ဍနာနာ (Applications in Various Industries)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]

ဒေတာဇၞော် ဝွံ စကာ ဒၟံင် ပ္ဍဲ ကဏ္ဍ အလုံအိုတ်သီု တုဲ ပြံင်လှာဲ ထောအ် ဗီုပြင် ကၠောန် ကမၠောန် ရ-

  • ကဏ္ဍ ပရေင်ထတ်ယုက် (Healthcare): လ္ၚတ် ဒေတာ ညးယဲ၊ ဗဳဇ DNA ကေုာံ ဗီုရုပ် ဓာတ်မှန် သွက်ဂွံ ဆိင်ဆ ယဲ ကေုာံ လွဳပရာ နကဵု ဂဥုဲ မကိတ်ညဳ ကု ပူဂိုလ် (Personalized medicine)။
  • ကဏ္ဍ ပရေင်သြန် ကေုာံ ဘဏ် (Finance): စကာ သွက်ဂွံ ဂၠာဲ ရံင် ပရေင် ကၠတ် ကမၠတ် သြန် (Fraud detection) ကေုာံ သ္ၚေဝ်ဂၠေပ် ပရေင် ဓလောံဖျေဟ် သြန် (Investment algorithms) ဃော ကာလ။[၆]
  • ကဏ္ဍ ပရေင်သွံရာန် (Retail): ကမ္မဏဳ မပ္တံ ကု Walmart ကေုာံ Amazon တအ် လ္ၚတ် ဗီုပြင် မရာန် ကပေါတ် ညးလွပ် တုဲ ညးတအ် ထ္ၜး ပျး ကဵု ကြော်ငြာ ကေုာံ ကပေါတ် မကိတ်ညဳ ကု ညးရာန် တအ် ရ။
  • ဍုင် ဉာဏ်စိစောန် (Smart Cities): လ္ၚတ် ဒေတာ နူကဵု ကင်မရာ၊ စက် ကွဳစက် ကေုာံ ဒေတာ ရာသဳဥတု သွက်ဂွံ ဖန်ဇန် ညံင် ဍုင် ဂွံ ၜိုဟ်သြိုဟ် ကေုာံ ဟွံဂွံ ကတဵုဒှ် ကွဳစက် ဇေက် ရ။

၇. ဒေတာဇၞော် ကေုာံ ဉာဏ်ပညာကလုပ် (Big Data and Artificial Intelligence)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]
ကွန်ယက် နာဗ်ကြော (Neural Networks) ကေုာံ Deep Learning မဒး သ္ပ သဇိုင် လတူ ဒေတာဇၞော်

ဉာဏ်ပညာ ကလုပ် (AI) ကေုာံ စက်လ္ၚတ်ပညာ (Machine Learning) ဝွံ ဆက်စပ် ဒၟံင် ကု ဒေတာဇၞော် ညံင်ရဴ ကောန် ကဵု မိ ကီု ရ။ AI ညံင်ဂွံ ဍိုဟ်ကေက် တိုန် ဂှ် ဍေံ ဒး လ္ၚတ် နူကဵု ဒေတာ သဇိုင် (Training data) ဗွဲမဂၠိုင် ရ။

ယဝ်ရ ဒေတာဇၞော် ဟွံမဲ မ္ဂး AI တအ် ဂှ် ကၠောန် ကမၠောန် ဟွံမာန် ရ။ နဲကဲ Deep Learning မဒှ် ကဏ္ဍ မွဲ ပ္ဍဲ AI ဂှ် စကာ လဝ် ကွန်ယက် နာဗ်ကြော (Neural networks) မၞုံ ကု ထပ် ဂၠိုင်ဂၠိုင် သွက်ဂွံ လ္ၚတ် ဒေတာ ဗီုရုပ်၊ ရမျာင် ကေုာံ လိက် တအ် ရ။ လၟုဟ် မ္ဂး AI ဂမၠိုင် ဍေံ မာန် ခၞံဗဒှ် လိက်၊ ဗီုရုပ် ဟွံသေင်မ္ဂး မာန် ကၠာဲ ဘာသာ အလဵုဇကု ဟိုတ်နူ ဍေံ လ္ၚတ် လဝ် ဒေတာဇၞော် နူကဵု အေန်တာနဲ ရ။[၇]

၈. ပြသၞာ ကေုာံ အခက်အခုဲဂမၠိုင် (Challenges and Issues)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]

ၜိုန်ရ ဒေတာဇၞော် ဝွံ ခိုဟ် သွက် လောက ကီု လေဝ်၊ ပြသၞာ ကေုာံ အခက်အခုဲ ဗွဲမဂၠိုင် လေဝ် နွံ ဒၟံင် ရ-

  • ပရေင် ဂီုကၠီု (Security): ဒေတာ မဂၠိုင် လောန် ဂှ် ဒှ် အရာ မတံင်ဂြဲ ကဵု သၟာ ဟက်ကာ (Hackers) တအ် ရ။ ယဝ်ရ ဒေတာ ဒးဒုင် ကၠတ် အာ မ္ဂး ဍေံ လီုလာ် အာ ပရေင် ပူဂိုလ် ဗွဲမဇၞော် ရ။
  • ပရေင် ပူဂိုလ် (Privacy): ကမ္မဏဳ ဇၞော် တအ် ပကောံ တင်နင် ညးဍုင်ကွာန် မပ္တံ ကု ဒၞာဲ မနွံ၊ အရာ မဒးစိုတ် ကေုာံ ရမျာင် တအ် သီု ဟွံကဵု အခေါင် တုဲ ဣဏအ် ဝွံ ဒှ် ပြသၞာ ပရေင် ပူဂိုလ် ရ။ သၞောဝ် မပ္တံ ကု GDPR ပ္ဍဲ ယူရဝ်ပ ဂှ် ပတိတ် လဝ် သွက်ဂွံ စဵုဒၞာ ပြသၞာ ဏအ် ရ。[၈]
  • ပရေင် ဍာံပြ (Data Quality): ဒေတာ လ္ၚဵု ဂှ် ဟွံဍာံပြ၊ တြေံ အာ၊ ဟွံသေင်မ္ဂး ပါလုပ် ကဵု စိုတ် လပါ် မွဲ (Bias) တုဲ ယဝ်ရ စကာ မ္ဂး ကလိဂွံ သွဟ် မဗၠေတ် မာန် ရ။

၉. အကျိုးဆက် လတူ ပရေင်မၞိဟ် ကေုာံ ယေန်သၞာင် (Social and Cultural Impact)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]

ဒေတာဇၞော် ဝွံ ပြံင်လှာဲ ကၠုင် ပရေင် ဂျိုင် လမျီု မၞိဟ် တအ် ရ။ လပါ် ခိုဟ် မ္ဂး ဍေံ ဖန်ဗဒှ် ညံင် ဘဝ ဂွံ လောဲသွာ တိုန်၊ ကလိဂွံ တင်နင် ပြဟ်ပြဟ် ကေုာံ ကလိဂွံ အရီုအဗၚ် ဃော ကာလ ရ။ ဆဂး လပါ် ပရေအ် မ္ဂး ဍေံ ဖန်ဗဒှ် ညံင် မၞိဟ် တအ် ဂွံ စိုပ် အာ ပ္ဍဲ ပွဳပွူ မတုပ် ကု စိုတ် ဇကု သၟး (Filter Bubbles) တုဲ ဟွံမာန် ဒုင်တဲ လညာတ် တၞဟ်ဟ် ရ။

ပါဲ နူ ဏအ်၊ ညးလ္ၚဵု ဟီု ဂး ဒဒှ်ရ ဒေတာဇၞော် ဝွံ ဖန်ဗဒှ် လဝ် "Surveillance Capitalism" (သၞောတ် ဓနသျှင် မစၟဳစၟတ် မၞိဟ်) မဒှ် သၞောတ် မပကောံ ဒေတာ ပူဂိုလ် ညံင်ဂွံ သွံ ပရဲ ကု ညး ကြော်ငြာ တအ် ရ။ ဣဏအ် ဝွံ ပကဵု ညံင် ပရေင် ဗၠးၜး ကောန်မၞိဟ် တအ် ဂွံ အောန် စှ်ေ အာ မာန် ရ။[၉]

၁၀. အနာဂတ် ဒေတာဇၞော် ကေုာံ လညာတ်တၟိဂမၠိုင် (Future Trends)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]
ဝှာင်:Server room.jpg
စက် ဆာဗာ (Server Room) မဒှ် ဌာန် ဗဟဵု မဂိုင်သိပ် ဒေတာဇၞော် ပ္ဍဲ ခေတ် အနာဂတ်

အနာဂတ် ဒေတာဇၞော် ဝွံ ဆက် ဆက်စပ် အာ ကု ကွတ်ပညာ တၟိ တၟိ ဂမၠိုင် ရ-

  • Edge Computing (ကောမ်ပျူတာ ဇိုင်): ညံင် ဟွံဂွံ ပလံင် ဒေတာ သီုဖအိုတ် ဇရေင် ကၠောတ် ဗဟဵု ဂှ်၊ စက် မပ္တံ ကု ဖုန် ဟွံသေင်မ္ဂး ကင်မရာ တအ် အလဵုဇကု ဖန်ဇန် သ္ၚေဝ်ဂၠေပ် ဒေတာ ပ္ဍဲ ဒၞာဲ ဂှ် ဃော ကာလ ရ။ ဣဏအ် ဝွံ ဖအောန် ကဵု အခိင် လဇုဲ (Latency) ရ။
  • Data Fabric (လဒက်ပ္တန် ယာတ် ဒေတာ): ဒှ် လဒက်ပ္တန် မပံင်ကောံ ဒေတာ နူကဵု ဒၞာဲ နာနာ ညံင်ဂွံ ဒှ် မွဲ သၞောတ် တုဲ စကာ AI သွက်ဂွံ ဖန်ဇန် အလဵုဇကု ရ။
  • Quantum Computing (ကောမ်ပျူတာ ကွမ်တမ်): ယဝ်ရ ကောမ်ပျူတာ ကွမ်တမ် အံင်ဇၞး ကၠုင် မ္ဂး ဍေံ မာန် သ္ၚေဝ်ဂၠေပ် ဒေတာဇၞော် မထုဲထံင် အိုတ် ပ္ဍဲ အခိင် စက္က ဓဝ် ရ မဒှ် အရာ ကောမ်ပျူတာ လၟုဟ် ဒး စကာ အခိင် သၞာံ ဗွဲမဂၠိုင် ရ。[၁၀]

လ္ၚတ်ရံင် ဒေတာဇၞော် မ္ဂး မု ရော? (YouTube)

မစၞောန်ညွှန် ကေုာံ သက်သဳဂမၠိုင် (References)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]
  1. ↑ Laney, D. (2001). 3D Data Management: Controlling Data Volume, Velocity and Variety. META Group Research Note.
  2. ↑ Cox, M., & Ellsworth, D. (1997). Application-controlled demand paging for out-of-core visualization. Proceedings of the 8th conference on Visualization '97.
  3. ↑ Marr, B. (2015). Big Data: Using Smart Big Data, Analytics and Metrics To Make Better Decisions and Improve Performance. John Wiley & Sons.
  4. ↑ Zaharia, M., et al. (2016). Apache Spark: a unified engine for big data processing. Communications of the ACM, 59(11), 56-65.
  5. ↑ Provost, F., & Fawcett, T. (2013). Data Science for Business: What you need to know about data mining and data-analytic thinking. O'Reilly Media, Inc.
  6. ↑ Hashem, I. A. T., et al. (2015). The rise of "big data" on cloud computing: Review and open research issues. Information Systems, 47, 98-115.
  7. ↑ Goodfellow, I., Bengio, Y., & Courville, A. (2016). Deep Learning. MIT Press.
  8. ↑ Mayer-Schönberger, V., & Cukier, K. (2013). Big Data: A Revolution That Will Transform How We Live, Work, and Think. Houghton Mifflin Harcourt.
  9. ↑ Zuboff, S. (2019). The Age of Surveillance Capitalism: The Fight for a Human Future at the New Frontier of Power. PublicAffairs.
  10. ↑ Gantz, J., & Reinsel, D. (2012). The digital universe in 2020: Big data, bigger digital shadows, and biggest growth in the far east. IDC iView, IDC Analyze the Future.

ဆက် လ္ၚတ် ရံင် (See also)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]

လေန် မ္ၚး (External links)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]
  • Big Data ပ္ဍဲ ဝဳကဳပဳဒဳယာ အင်္ဂလိက်
ကလေင်ကေတ်လဝ် နူ "https://mnw.wikipedia.org/w/index.php?title=ဒေတာဇၞော်&oldid=55924"