နာမ်ဗဟုဝစ်

နာမ်ဗဟုဝစ် (အၚ်္ဂလိက်: Plural noun) ဝွံ ပ္ဍဲကဵု သဒ္ဒါ မ္ဂး ဍေံ ဒှ် ဂကူ နာမ် မတွဟ် ထ္ၜး ကဵု လၟိဟ် မၞိဟ်၊ တိရစ္ဆာန်၊ ဒၞာဲဒတန်၊ ဟွံသေင်မ္ဂး ကပေါတ်အရာ မဂၠိုင် ကု မွဲ ရ။ ပ္ဍဲ အရေဝ်ဘာသာ ဗွဲမဂၠိုင်၊ ယဝ်ရ အရာ မွဲမွဲ ဂှ် နွံ ဆ မွဲ ဓဝ် မ္ဂး သုင်စောဲ နာမ်ဨကဝစ် တုဲ၊ ယဝ်ရ နွံ ၜါ ဟွံသေင်မ္ဂး ဂၠိုင် ကု ၜါ မ္ဂး သုင်စောဲ နာမ်ဗဟုဝစ် ဏအ် ရ။

၁။ သဘဴဓရ် ကေုာံ သဇိုင်

နာမ်ဗဟုဝစ် ဝွံ ဍေံ ဒှ် သဇိုင် သဒ္ဒါ အဓိက မွဲ သွက်ဂွံ ရိုဟ်လၟိဟ် ကေုာံ ပသောင် ကဵု ပရူပရာ မွဲမွဲ ညံင် ဂွံ တီ ဒဒှ်ရ ဍေံ နွံ ဂၠိုင် ကု မွဲ (More than one entity) ရ။ ဥပမာ - မၞိဟ် တအ်၊ ကၠဵု ဂမၠိုင်၊ သ္ၚိ ၜါ မ။ ပ္ဍဲကဵု ဝါကျ မ္ဂး နာမ်ဗဟုဝစ် ဏအ် ဍေံ ကၠောန် ကမၠောန် နဒဒှ် ဇာတ် (Subject) ဟွံသေင်မ္ဂး ကမ် (Object) သွက် ဝါကျ ဂှ် မာန် ရ။

၂။ ဗီုပြင် သုင်စောဲ ပ္ဍဲ ဘာသာမန်

ပ္ဍဲကဵု သဒ္ဒါ ဘာသာမန် မ္ဂး၊ မအရေဝ် နာမ် တအ် ဂှ် ဍေံ ဟွံပြံင်လှာဲ ဗီုပြင် အက္ခရ် ဟိုတ်နူကဵု လၟိဟ် ဨကဝစ် ဟွံသေင်မ္ဂး ဗဟုဝစ် ရ (ဟွံတုပ် ကု ဘာသာ အင်္ဂလိက် မဒး ထပ် စုတ် အက္ခရ် 's' ဟွံသေင်မ္ဂး 'es' လက္ကရဴ)။ ပ္ဍဲ ဘာသာမန် သွက်ဂွံ ထ္ၜး ကဵု နာမ်ဗဟုဝစ် မ္ဂး ညးတအ် ဗွဲမဂၠိုင် ထပ် စုတ် မအရေဝ် မပ္တံကဵု "တအ်"၊ "ဂမၠိုင်"၊ ဟွံသေင်မ္ဂး ဂၞန် သင်္ချာ မဂၠိုင် ကု မွဲ (ဥပမာ - ၜါ၊ ပိ၊ စှ်) ပ္ဍဲ လက္ကရဴ နာမ် ဂှ် ရ။

တအ်: သုင်စောဲ သွက်ဂွံ ထ္ၜး ဂကောံ ဟွံသေင်မ္ဂး မၞိဟ်/အရာ မဂၠိုင် အိုတ်။ (ဥပမာ - ကွးဘာ တအ်၊ ညး တအ်၊ သ္ၚိ တအ်)။
ဂမၠိုင်: ဗွဲမဂၠိုင် သုင်စောဲ ပ္ဍဲ လိက်ပတ်၊ အခိုက်ကၞာ ဟွံသေင်မ္ဂး အရာ မနွံ ဗွဲမဂၠိုင်ဂၠင်။ (ဥပမာ - ပြကိုဟ် ဂမၠိုင်၊ ဍုင် ဂမၠိုင်)။
ဂၞန် သင်္ချာ: သုင်စောဲ သွက်ဂွံ ထ္ၜး လၟိဟ် ကၠးကၠး။ (ဥပမာ - ကၠဵု ပိ မ၊ သ္ၚိ မသုန် မ)။

၃။ တၞဟ်ခြာ အကြာ ဨကဝစ် ကဵု ဗဟုဝစ်

နာမ်ဨကဝစ် (Singular Noun): မတွဟ် ထ္ၜး အရာ မွဲ ဓဝ်။ (ဥပမာ - သ္ၚိ၊ ကွဳစက်၊ လိက်)
နာမ်ဗဟုဝစ် (Plural Noun): မတွဟ် ထ္ၜး အရာ ဂၠိုင် ကု မွဲ။ (ဥပမာ - သ္ၚိ တအ်၊ ကွဳစက် ဂမၠိုင်၊ လိက် ၜါ ကၞပ်)

၄။ ဥပမာ ပ္ဍဲ ဝါကျဂမၠိုင်

နာမ်ဗဟုဝစ် တအ် ဂှ် ပ္ဍဲ ဝါကျ မ္ဂး သုင်စောဲ ဗီု ဏအ် ရ -

"အစာဘာ တအ် ကၠုင် စိုပ် ဒၟံင် ရ။" (ပ္ဍဲ ဏအ် "အစာဘာ တအ်" ဂှ် ဒှ် နာမ်ဗဟုဝစ် တုဲ ထ္ၜး လဝ် အစာဘာ ဂၠိုင် ကု မွဲ တၠ ရ။)
"အဲ ရာန် ကၠုင် ကွဳစက် ၜါ မ။" (ပ္ဍဲ ဏအ် "ကွဳစက် ၜါ မ" ဂှ် ဒှ် နာမ်ဗဟုဝစ် ရ။)
"ဍုင် ဂမၠိုင် ပ္ဍဲ ဥရောပ ဂှ် ကျေဝ်ဂေါဝ် ဗွဲမလောန်။" (ပ္ဍဲ ဏအ် "ဍုင် ဂမၠိုင်" ဂှ် ဒှ် နာမ်ဗဟုဝစ် ရ။)

မုက်လိက် မဆက်စပ်ဂမၠိုင်

နိဿဲ

"Singular and Plural Nouns". Grammar Dictionary.
Grammar and Noun Structure, Wikipedia.