မာတိကာသို့ ခုန်သွားရန်

ပရေင်စၟိန်ပြမာန်

နူ ဝဳကဳပဳဒဳယာ
ထာမ်ပလိက်:Infobox

ပရေင်စၟိန်ပြမာန် ဟွံသေင်မ္ဂး ပရေင်အုပ်ဓုပ် (အၚ်္ဂလိက်: Management ဟွံသေင်မ္ဂး Administration) ဟီုမ္ဂးဂှ် ဒှ်ပရေင်ကမၠောန် မဆေင်စပ် ကုပွမစဳဇန်၊ ဖန်ဇန်၊ က္ဍိုက်က္ဍိုပ် ကေုာံ ထိင်ဒဝ် ပရေင်ကမၠောန် ကေုာံ ဒြပ်ရတ်ဂမၠိုင် (မပ္တံကဵု ဇြဟတ်မၞိဟ်၊ သြန်ဘဏ္ဍာ ကေုာံ နဲကဲပညာ) ပ္ဍဲကဵု ဂကောံ ဟွံသေင်မ္ဂး ကမ္ပဏဳမွဲ သွက်ဂွံ ကၠောန်ဗစိုပ် တင်ရန်တၟအ် ဗွဲမအံင်ဇၞးရ။

ပရေင်စၟိန်ပြမာန်ဝွံ ကိစ္စဇၞော် ဗွဲမလောန် ပ္ဍဲကဵု ကမ္ပဏဳ ပရေင်ပိုန်ဒြပ်၊ ဂကောံအလဵုအသဳ ကေုာံ ဂကောံဟွံမဲကဵုပရဲ (NGO) သီုဖအိုတ်ရ။ တၠပညာတအ် ဟီုလဝ် "ပရေင်စၟိန်ပြမာန်" ဝွံ သီုဒှ် ကွတ်ပညာ (Science) သီုဒှ် အနုသုခုမ (Art) မွဲရ။

တာလျိုင် အဓိက (၄) သာ် (Functions of Management)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]

ပ္ဍဲကဵု ကွတ်ပညာ ပရေင်စၟိန်ပြမာန်မ္ဂး နွံကဵု သဇိုင်တာလျိုင် အဓိက (၄) သာ် အတိုင်ဗွဲသၟဝ်ဝွံရ-

ဒှ်ပွမဖျေံ တင်ရန်တၟအ် သွက် အနာဂတ် ကေုာံ ချူသ္ပကိုန်ဂစိုတ် (Strategy) ဗီုလဵု ဂွံကၠောန်ဗစိုပ် တင်ရန်တၟအ်ဂှ်ရ။ အရာဏအ်ဝွံ ဒှ်ကမၠောန် ကိုပ်ကၠာအိုတ် သွက် မန်နေဂျာ (Manager) တအ်ရ။

၂။ ပွမဖန်ဇန် လဒက်ပ္တန် (Organizing)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]

ကြဴနူ ဖျေံလဝ် အစဳအဇန် တုဲဒှ်မ္ဂး၊ ဒးဖန်ဇန် ပါ်ပရအ် တာလျိုင် ကမၠောန် ကုကောန်ကမၠောန်တအ် ကေုာံ စဳစောတ် ကဵု ဒြပ်ရတ် (မပ္တံကဵု သြန်၊ ကပေါတ်စက်) သွက်ဂွံ ကၠောန်ကမၠောန်ဂှ်ရ။

၃။ ပွမက္ဍိုက်က္ဍိုပ် (Leading / Directing)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]

ဒှ်ပွမ ကဵုစၞောန်ပညုင်၊ ဓလီုစိုတ် (Motivating) ကေုာံ ပွမက္ဍိုက်က္ဍိုပ် ကောန်ကမၠောန်တအ် ညံင်ညးတအ် ဂွံကၠောန်ကမၠောန် နကဵု စိုတ်ဓာတ် မသၠုင် ကေုာံ ကိတ်ညဳ ကုတင်ရန်တၟအ် ကမ္ပဏဳရ။

၄။ ပွမထိင်ဒဝ် (Controlling)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]

ဒှ်ပွမ သ္ၚေဝ်မၠာ် ကေုာံ စၟဳစၟတ် လေပ်ကမၠောန် ဇၟာပ်ပ်လၟေင်င် ညံင်ဟွံဂွံ တိတ်မ္ၚး နူကဵု အစဳအဇန် မဖျေံလဝ်ရ။ ယဝ်ရ ကမၠောန် ဟွံစိုပ် တင်ရန်တၟအ်မ္ဂး ဒးကလေင် ဖန်ဇန် ပြံင်လှာဲ နဲကဲတၟိရ။

ကဆံင် ပရေင်စၟိန်ပြမာန်ဂမၠိုင် (Levels of Management)

[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]

ပ္ဍဲကမ္ပဏဳ ဟွံသေင်မ္ဂး ဂကောံ ဇၞော်ဇၞော်တအ်မ္ဂး ပရေင်စၟိန်ပြမာန်ဝွံ ပါ်လဝ် ကဆံင် အဓိက (၃) ကဆံင်ရ-

  • ကဆံင်လတူ (Top-level Management): မပ္တံကဵု ဥက္ကဋ္ဌ၊ ညးက္ဍိုက်က္ဍိုပ် အုပ်ဓုပ် (CEO) ကေုာံ ကံင်သဳ ဒါရိုက်တာတအ် ပါလုပ်ရ။ ညးတအ် နွံတာလျိုင် သွက်ဂွံ ဖျေံ ပဝ်လသဳ ကေုာံ တင်ရန်တၟအ် အဓိက သွက် အလုံမွဲ ဂကောံရ။
  • ကဆံင်လဒေါဝ် (Middle-level Management): မပ္တံကဵု မန်နေဂျာ ဌာန (Department Managers) ကေုာံ ညးအုပ်ဓုပ် တိုက်နယ် တအ် ပါလုပ်ရ။ ညးတအ် ဒးကေတ် တာလျိုင် ဖန်ဇန် ညံင်အစဳအဇန် နူကဆံင်လတူတအ် ဂွံစိုပ်တရဴရ။
  • ကဆံင်သၟဝ် (Lower-level / Supervisory Management): မပ္တံကဵု သကိုပ်ကမၠောန် (Supervisors) ကေုာံ ညးအုပ်ဓုပ် ကမၠောန် ပြင်င်တအ် ပါလုပ်ရ။ ညးတအ် နွံတာလျိုင် သွက်ဂွံ ဍိုက်က္ဍိုပ် ကေုာံ စၟဳစၟတ် ကောန်ကမၠောန် လၟေင်တ္ၚဲတအ် တိုက်ရိုက်ရ။

ပရေင်စၟိန်ပြမာန် မခိုဟ်မွဲဝွံ ဖန်ကဵု ညံင်ဂကောံ ဂွံစကာ ဒြပ်ရတ် ကေုာံ ဇြဟတ်မၞိဟ် ဗွဲမစိုပ်တရဴ (Efficiency)၊ ဖအောန်ဖျေံ ပရေင်ဆောမ်လေင် သြန်ဘဏ္ဍာ၊ ကေုာံ ကဵုအရီုအဗင် ညံင်ကမ္ပဏဳ ဂွံဇၞော်မောဝ် တန်တဴအာ အပ္ဍဲ ပရေင်ပြိုင်ပကာန် ဖျာ မာန်ရ။