ပရေင် ဓလိုက် တမ်ရိုဟ်
| တင်ဂၞင် သဇိုင် | |
|---|---|
| ကဏ္ဍ အဓိက: | ပရေင်ပိုန်ဒြပ် (Economics)၊ ပရေင်သြန် (Finance) |
| တင်ရန်တၟအ်: | ဇၞော်မောဝ် သြန်၊ ဖန်ဗဒှ် သြန်လုပ် ကေုာံ ဖဵုပရဲ |
| ဂကူ အဓိကဂမၠိုင်: | ရှယ်ယာ၊ ဗွိုက်တိဍာ်၊ ဘွန်း (Bonds)၊ ထဝ် |
| သဘဴဓဝ် သဇိုင်: | အန္တရာဲ ကေုာံ ဖဵုပရဲ (Risk and Return) |
| အရာ ဆက်စပ်: | ၚုဟ်မးသြန်စှ်ေ (Inflation)၊ ပရေင်စွံသြန် (Savings) |
ပရေင်ဓလိုက်တမ်ရိုဟ် (အၚ်္ဂလိက်: Investment) ဝွံ ဒှ် လၟေင်ကမၠောန် ပွမစွံပတန် ဟွံသေင်မ္ဂး သွံရာန် ကပေါတ်၊ သြန်၊ ဟွံသေင်မ္ဂး အရာမနွံကဵု ၚုဟ်မး မွဲမွဲ နကဵု တင်ရန်တၟအ် သွက်ဂွံ ကလိဂွံ ဖဵုပရဲ ဟွံသေင်မ္ဂး သြန်လုပ် လုကဴ အခိင် ဗွဲမလအ် (Long-term) ရ။ ဍေံ တၞဟ်ခြာ နူကဵု ပရေင်စွံသြန် (Savings) ဂှ်၊ ပရေင်စွံသြန် ဂှ် သြန် ဟွံလီု ဆဂး ဟွံဇၞော်မောဝ် အာ၊ ပရေင်ဓလိုက်တမ်ရိုဟ် ဂှ် ဒှ် ပွမစကာ သြန် ညံင်ဂွံ ကလေင်ကၠောန်ပတိတ် သြန် ထပ်မံင် ရ။
ဂကူ ပရေင်ဓလိုက်တမ်ရိုဟ် အဓိကဂမၠိုင် (Major Types of Investments)
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ပ္ဍဲကဵု ဗွိုက်လ္ၚတ် ပရေင်သြန် ဂၠးတိမ္ဂး၊ ဂကူ ပရေင်ဓလိုက်တမ်ရိုဟ် ဝွံ နွံ နာနာသာ် ရ-
- ရှယ်ယာ ကေုာံ စတော့ (Stocks / Equities):
- ပွမရာန် ပရေင်ပိုင်ပြဳ (Ownership shares) ပ္ဍဲကဵု ကမ္မဏဳ မွဲမွဲ ရ။ ယဝ်ရ ကမ္မဏဳ ဂှ် ဇၞော်မောဝ် ကေုာံ ကလိဂွံ ဖဵုပရဲ မ္ဂး ၚုဟ်မး ရှယ်ယာ ဇကု လေဝ် သၠုင်တိုန် တုဲ သီုကလိဂွံ သြန်ပရအ် (Dividends) မာန် ရ။
- ဗွိုက်တိဍာ် ကေုာံ အဆောက်အအုံ (Real Estate):
- ပွမရာန် တိ၊ သ္ၚိ၊ တိုက် ဟွံသေင်မ္ဂး ကၠအ်သွဝ် တအ် ရ။ ဇကု ကလေင်သွံ နကဵု ၚုဟ်မး မသၠုင် ဟွံသေင်မ္ဂး ကဵုသြန်ဖိုဟ် (Rent) တုဲ ကလိဂွံ သြန်လုပ် လၟိုန်ဂိတု မာန် ရ။
- စာချုပ်သြန် ဟွံသေင်မ္ဂး ဘွန်း (Bonds):
- ပွမကဵု အလဵုအသဳ ဟွံသေင်မ္ဂး ကမ္မဏဳ ဇၞော်ဇၞော် တအ် လွဳသြန် နူဇကု ရ။ ဇကု ကလေင်ကလိဂွံ သြန်အပဵု (Interest) နကဵု အခိင်ကာလ ကေုာံ တန်ၚုဟ် မချိုတ်ပၠိုတ် မွဲ ရ။ ဍေံ နွံကဵု ပရေင်ခိုင်ကၠိုက် ဂၠိုင်နူ ရှယ်ယာ ရ။
- သြန်စုက် ပ္ဍဲ ဘဏ် (Fixed Deposits):
- ပွမစွံ သြန် ပ္ဍဲ ဘဏ် လုကဴ အခိင်ကာလ မွဲသၞာံ၊ ၜါသၞာံ (Time deposit) တုဲ ကလိဂွံ သြန်အပဵု ရ။ ဍေံ ဒှ် အရာ မနွံကဵု အန္တရာဲ အောန်အိုတ် ဆဂး ကလိဂွံ သြန်အပဵု အောန်အိုတ် ကီု ရ။
- ရတ် ကေုာံ ထဝ် (Commodities and Gold):
- ထဝ် ဝွံ ဒှ် အရာ မစဵုဒၞာ ၚုဟ်မးသြန်စှ်ေ (Inflation hedge) မွဲတုဲ၊ ပ္ဍဲ အခိင် ပရေင်ပိုန်ဒြပ် ဟွံခိုင်ကၠိုက် မ္ဂး ၚုဟ်မး ထဝ် မလေပ် သၠုင်တိုန် ရ။
သဘဴဓဝ် အန္တရာဲ ကေုာံ ဖဵုပရဲ (Risk and Return Trade-off)
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]သဘဴဓဝ် အဓိက ပ္ဍဲကဵု ပရေင်ဓလိုက်တမ်ရိုဟ် ဂှ် ဒှ် ဆက်စပ် အကြာ အန္တရာဲ (Risk) ကေုာံ ဖဵုပရဲ (Return) ရ။
- အန္တရာဲ သၠုင်မ္ဂး ဖဵုပရဲ သၠုင်မာန် (High Risk, High Return): ဥပမာ - ပရေင်ရာန် ရှယ်ယာ ဟွံသေင်မ္ဂး Cryptocurrency တအ်ဂှ် သြန်လီုအာ မာန် ကီုလေဝ်၊ ယဝ်ရ အံင်ဇၞးမ္ဂး ကလိဂွံ သြန် ဂၠိုင် ဗွဲမလောန် ရ။
- အန္တရာဲ အောန်မ္ဂး ဖဵုပရဲ အောန် (Low Risk, Low Return): ဥပမာ - သြန်စုက် ပ္ဍဲ ဘဏ် ကေုာံ ဘွန်း အလဵုအသဳ တအ်ဂှ် သြန် ဇကု ဟွံလီုအာမာန် ဆဂး ကလိဂွံ သြန်အပဵု အောန် ညိ ရ။
- ညးဓလိုက်တမ်ရိုဟ် မစဳကၠးတအ်ဂှ် သ္ဒးပါ်တြး စွံသြန် (Diversification) ပ္ဍဲကဵု ဂကူ နာနာသာ် ညံင်ဂွံ ဖအောန်ဖျေံ ပရေင်အန္တရာဲ ရ။
အခန်ကဏ္ဍ ကေုာံ ကိစ္စဇၞော် (Importance)
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ပရေင်ဓလိုက်တမ်ရိုဟ် ဝွံ နွံကဵု အခန်ကဏ္ဍ မကိစ္စဇၞော် ဗွဲမလောန် သွက် ဘဝပူဂိုလ် ကေုာံ ဍုင်ကွာန် ရ-
- စဵုဒၞာ ၚုဟ်မးသြန်စှ်ေ (Protect Against Inflation): လၟေင်သၞာံ ၚုဟ်မး ကပေါတ် သၠုင်တိုန်မံင် လၟိုန် တုဲ (Inflation)၊ ယဝ်ရ စွံလဝ် သြန် ဓဝ်မ္ဂး ၚုဟ်မး သြန်ဂှ် စှ်ေအာ ရ။ ပရေင်ဓလိုက်တမ်ရိုဟ် ဂှ် ပကဵု ညံင် သြန်ဇကု ဇၞော်မောဝ် ပြဟ်နူ ၚုဟ်ကပေါတ် သၠုင် ရ။
- သြိုင်ခၞံ ပရေင်ပိုန်ဒြပ် မခိုင်ကၠိုက် (Wealth Building): နကဵု သဘဴဓဝ် သြန်အပဵု လတူ အပဵု (Compound Interest) ဂှ် ပကဵု ညံင် သြန်ဇကု ဂွံ ဇၞော်မောဝ် တိုန် အလဵုအလဵု အတိုင် လၟေင် အခိင်ကာလ ရ။
- တန်တဴ ဘဝ ဒေါအ်ဇူ ကမၠောန် (Retirement Planning): သွက်ဂွံ နွံကဵု သြန် မရုံဂပ် ပ္ဍဲ အခိင် အာယုက်ဇၞော် မဟွံမာန် ကၠောန် ကမၠောန် တအ် ရ။
ဆက်လ္ၚတ်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]- ပရေင်ပိုန်ဒြပ် (Economics)
- ရှယ်ယာ (Stock)
- ပရေင်စွံသြန် (Savings)
- ၚုဟ်မးသြန်စှ်ေ (Inflation)