ပွမဒစဵုဒစး လတူပွမဒက်ပ္တန်သၞောတ်တၟိ
ပွမဒစဵုဒစး လတူပွမဒက်ပ္တန်သၞောတ်တၟိ (အၚ်္ဂလိက်: Resistance to Reinstitutionalization / Strategic Response) ဝွံ ဒှ်လၟေၚ်ပရူပရာမွဲ မကတဵုဒှ်ကၠုၚ် အခိၚ်အဖွဲ့အစည်းမွဲမွဲ (Organizations) ဟွံသေၚ်မ္ဂး ဂကောံမၞိဟ်မွဲမွဲ ဟွံဒုၚ်တဲ ဟွံသေၚ်မ္ဂး ဒစဵုဒစးလတူပွမပြံၚ်လှာဲ သၞောတ်ဗပေၚ်တြေံ ညံၚ်ဂွံဒှ်သၞောတ်ဗပေၚ်တၟိ (**ပွမဒက်ပ္တန်သၞောတ်ဗပေၚ်တၟိ**) ရ။ ဣဝွံ ကတဵုဒှ်ကၠုၚ် ဟိုတ်နူသၞောတ်တၟိဂှ် ဟွံကိတ်ညဳကဵုၚုဟ်မးယေန်သၞာၚ် (Normative Value) ဟွံသေၚ်မ္ဂး လီုလာ်ထောံအဝဲဗၠးၜး (Autonomy) သၞောတ်တြေံရ။[၁]
နဲကဲပွမဒစဵုဒစး (Strategic Responses to Institutional Pressure)
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]အစာပညာ Christine Oliver သောၚ်ကလးလဝ် နဲကဲအဖွဲ့အစည်းတအ် မဒစဵုဒစးလတူဒြဟတ်ဓရိုက်နူအဝဲဍုၚ်:
၁. Defiance (ပွမတးပဲါဗွဲမကၠးဖ္ဍး): ပွမဟွံဒုၚ်တဲသၞောတ်တၟိ ဗွဲမကၠးဖ္ဍး ဟိုတ်နူဍေံလီုလာ်ထောံ သိက္ခာဝတ် ဟွံသေၚ်မ္ဂး အခိုက်ကၞာတြေံ။
၂. Avoidance (ပွမဝေၚ်ပဲါ): ပွမဗၟံက်ထ္ၜးဒဒှ်ရဒုၚ်တဲသၞောတ်တၟိ ဆဂး ပ္ဍဲကမၠောန်ဇေတ်ဇေတ်ဂှ် ဟွံပြံၚ်လှာဲ (Decoupling)။
၃. Manipulation (ပွမပြံၚ်လှာဲအာရီု): ပွမစပ္တန်အစောံစိုတ် ညံၚ်သၞောတ်တၟိဂှ် ဂွံပြံၚ်လှာဲအာ အတိုၚ်တၚ်နွံပၟိက်ဇကု။
၄. Compromise (ပွမသဳကၠဳညဳသၟဟ်): ပွမဒုၚ်တဲအစိတ်အပိုင်းမွဲ ကေုာံ ပွမမၚ်မွဲအစိတ်အပိုင်းမွဲ သွက်ဂွံထိၚ်ဒဝ် Legitimacy။
အဆက်အစပ်ကဵု မန်ဗေဒ ကေုာံ ပါရဂူ
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်][Image diagram showing Mon Sangha resistance to centralized state control]
ပ္ဍဲသုတေသန Multicultural Studies မၞးမလ္ၚတ်ဒၟံၚ် ပရူအဆက်အစပ်အကြား **State Power** ကေုာံ **Mon Sangha** ဂှ် ပွမဒစဵုဒစးဝွံ ကိစ္စဇၞော်အိုတ်ရ:
- Preservation of Autonomy: ဗီု သၚ်မန် (ဥပမာ- ရာမညနိကာယ) မဒစဵုဒစးလတူသၞောဝ်ဗဟဵုဍုၚ် သွက်ဂွံမၚ်မွဲအဝဲဗၠးၜး (Institutional Autonomy) ဇကုရ။
- Cultural Resistance: ပွမအသုံးပြု သၞောတ်ပညာပရိယတ္တိမန် နဒဒှ်လွဟ် သွက်ဂွံဒစဵုဒစးလတူပွမပြံၚ်လှာဲယေန်သၞာၚ် (Assimilation) နူအဝဲဍုၚ်ရ။
- Conflict of Legitimacy: ပွမလ္ၚတ်ဗီုသၚ်မန်တအ် မမၚ်မွဲ "ဓဝ်စၟတ်သမ္တီ" (Legitimacy) ယေန်သၞာၚ်ဇကု လတူသၞောတ် "Legitimacy" လောကဳ မကၠုၚ်နူအဝဲဍုၚ် (**ပွမဒက်ပ္တန်ဗဟဵု နကဵုသၞောတ်လောကဳ**) ရ။
ဆက်ဗှ်လ္ၚတ်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]- သၞောတ်ဗပေၚ် (Institution)
- ပွမဒက်ပ္တန်သၞောတ်ဗပေၚ်တၟိ (Reinstitutionalization)
- ပွမဒုၚ်စၟတ်သမ္တီ နကဵုသၞောဝ် (Legitimacy)
- သၚ်မန်
- သဘောတရားအဖွဲ့အစည်း
နိဿဲ
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]- ↑ Oliver, C. (1991). "Strategic Responses to Institutional Processes". Academy of Management Review.