ပွမပညဳပညပ်

ပွမပညဳပညပ် Negotiation
ပွမရပ်တဲ ပွမရပ်တဲဂှ် ဒှ် သင်္ကေတ အံင်ဇၞး ပ္ဍဲကဵု ပရေင်ပညဳပညပ် ကေုာံ ပွမကလိဂွံ တင်တုပ်စိုတ် ရ
ဗွိုက်လ္ၚတ် အဓိက	ပရေင်ပိုန်ဒြပ်၊ ပရေင်အုပ်ဓုပ်၊ ပရေင်ဍုင်ကွာန်၊ သၞောဝ်ဥပဒေ
တင်ရန်တၟအ် အဓိက	ကလိဂွံ တင်တုပ်စိုတ်၊ သောင်က္ဍး ပဋိပက္ခ၊ ကေုာံ ဖန်ဗဒှ် ဖိုလ်
ဗီုပြင် အဓိကဂမၠိုင်	ပွမပါ်ပရအ် (Distributive)၊ ပွမပံင်သၟဟ် (Integrative)
အစောံစရာဲ နွံပၟိက်	ပွမဆက်စၠောအ်၊ ပွမကလင်၊ ဉာဏ်စိုတ်၊ ပွမပါ်ပါဲ ပြသၞာ

ပွမပညဳပညပ် (အၚ်္ဂလိက်: Negotiation) ဝွံ ဒှ် လၟေင်ကမၠောန် ဆက်စၠောအ် ဟီုဂး တိုက်ရိုက် အကြာ ပူဂိုလ် ဟွံသေင်မ္ဂး ဂကောံ ၜါလပါ် (ဟွံသေင်မ္ဂး ဂၠိုင်နူဂှ်) မရန်တၟအ်လဝ် သွက်ဂွံ ကလိဂွံ တင်တုပ်စိုတ် (Agreement)၊ သောင်က္ဍး ပရေင်ဟွံတုပ်စိုတ် (Resolve differences)၊ ဟွံသေင်မ္ဂး သွက်ဂွံ ဖန်ဇန် ကလိဂွံ ဖိုလ် သွက် လပါ် ဇကု ဟွံသေင်မ္ဂး ၜါလပါ် သီုဖအိုတ် ရ။

ပ္ဍဲကဵု ဘဝ လၟေင်တ္ၚဲမ္ဂး၊ ပွမပညဳပညပ် ဂှ် ဒှ် အရာ မကတဵုဒှ်ဒၟံင် လၟိုန်ရ။ စတမ်နူ ပွမရာန် သၠာဲဂတး ကပေါတ် ပ္ဍဲ ဖျာ၊ ပွမဟီုဂး သွက် သြန်ဂိတု ကမၠောန်၊ စဵုကဵုစိုပ် ပရေင်ပညဳပညပ် သၞောဝ် ပရေင်ဗၞိက် အကြာ ဍုင် ကဵု ဍုင်၊ ဟွံသေင်မ္ဂး ပရေင်ၜိုဟ်သြိုဟ် အကြာ ဒပ်ပၞာန် တအ် ပါလုပ် ပ္ဍဲကဵု ပွမပညဳပညပ် သီုဖအိုတ် ရ။

ဗီုပြင် ပွမပညဳပညပ် အဓိကဂမၠိုင် (Key Types of Negotiation)

အတိုင် လညာတ် တၠပညာ ပရေင်အုပ်ဓုပ် ကေုာံ စိတ္တဗေဒ တအ်မ္ဂး၊ ပွမပညဳပညပ် ဝွံ ပါ်လဝ် ဗီုပြင် အဓိက ၜါ သာ် ရ-

၁။ ပွမပညဳပညပ် သွက်ဂွံ ပါ်ပရအ် (Distributive Negotiation): နဲကဲဏအ်ဝွံ ကော်ခဴစ "ပရေင်ပြိုင်ပ္ကာန်" (Competitive) ဟွံသေင်မ္ဂး "သွဟ် ဇၞး-ကျ" (Win-Lose) ရ။ ပ္ဍဲနဲကဲဏအ်မ္ဂး၊ အရာ မသၠာဲဂတးဒၟံင်ဂှ် နွံကဵု အပိုင်အခြာ (Fixed pie) တုဲ၊ လပါ် မွဲလပါ် ယဝ်ရ ကလိဂွံ ဂၠိုင်အာမ္ဂး၊ လပါ် မွဲလပါ်ဂှ် ဒးဆောမ်လေင် ဟွံသေင်မ္ဂး ကလိဂွံ အောန်အာ ရ။ (ဥပမာ - ပွမရာန် ကွဳစက် မွဲမတုဲ သၠာဲဂတးဒၟံင် င္ၚုဟ်။ ညးရာန် မိက်ဂွံ ကလိဂွံ င္ၚုဟ် သဝ်အိုတ် တုဲ၊ ညးသွံ မိက်ဂွံ ကလိဂွံ င္ၚုဟ် သၠုင်အိုတ်)။

၂။ ပွမပညဳပညပ် နကဵု ပရေင်ပံင်သၟဟ် (Integrative Negotiation): နဲကဲဏအ်ဝွံ ကော်ခဴစ "ပရေင်ပံင်တောဲ" (Collaborative) ဟွံသေင်မ္ဂး "သွဟ် ဇၞး-ဇၞး" (Win-Win) ရ။ ပ္ဍဲနဲကဲဏအ်မ္ဂး၊ လပါ် သီုၜါလပါ် ပံင်ကောံတုဲ ဖန်ဗဒှ် ဖိုလ် တၟိတၟိ (Expand the pie) ညံင် သီုၜါလပါ် ဂွံ ကလိဂွံ အရာမပေင်စိုတ် ရ။ ညးတအ် ဟွံစွံအာရီု လတူ အရာ ညးတအ် မိက်ဂွံ ကလိဂွံ (Positions) ဓဝ်တုဲ၊ ညးတအ် စွံအာရီု လတူ ပၟိက်ဆန္ဒ အဓိက (Interests) ညးသကအ် ရ။ (ဥပမာ - ကုမ္ပဏဳ ၜါ ပံင်တောဲတုဲ ကၠောန်ဗဒှ် ကမၠောန်တၟိ သွက်ဂွံ ကလိဂွံ ဖိုလ် သီုၜါ)။

လၟေင်ကဆံင် ပွမပညဳပညပ် (Stages of Negotiation)

သွက်ဂွံ ကလိဂွံ ပရေင်အံင်ဇၞး ပ္ဍဲကဵု ပွမပညဳပညပ် မွဲမ္ဂး၊ ဗွဲဓမ္မတာ ဒးကွာ်အာ အတိုင် လၟေင်ကဆံင် ၄ သာ်-

• ၁။ ပွမပြင်ဆင် (Preparation and Planning):

ဒှ် ကဆံင် မကိစ္စဇၞော်အိုတ် ရ။ ကိုပ်ကၠာ ဟွံဂွံ ဆဵုဂဗ ဟီုဂးဏီဂှ်၊ ဒးလ္ၚတ်လဝ် တင်ဂၞင်၊ ဒးတီလဝ် တင်ရန်တၟအ် ဇကု ကေုာံ ဒးခန့်မှန်း လဝ် ပၟိက်ဆန္ဒ လပါ်တၞဟ် ရ။ သီုကဵု ဒးဖျေံလဝ် BATNA (Best Alternative to a Negotiated Agreement) - ယဝ်ရ ပညဳပညပ် ဟွံအံင်ဇၞးမ္ဂး နဲကဲတၞဟ် မခိုဟ်အိုတ် သွက်ဇကု ဂှ် မုရော ဂှ် ဒးတီလဝ်ရ။

• ၂။ ပွမဟီုဂး ဆက်ဆောံ (Exchanging Information):

လပါ် ၜါလပါ် ဆဵုဂဗတုဲ ဟီုတွဟ် ထ္ၜးကဵု လညာတ်၊ ပၟိက်ဆန္ဒ ကေုာံ အခေါင်အရာ ညးတအ် ရ။ ပ္ဍဲကဆံင်ဏအ် ပွမကလင် ညးတၞဟ် ဟီု (Active listening) ဂှ် ကိစ္စဇၞော် ဗွဲမလောန် ရ။

• ၃။ ပွမပညဳပညပ် ကေုာံ သောင်က္ဍး (Bargaining and Problem Solving):

ဒှ် အခိင် လပါ် ၜါလပါ် စ လွဳလွတ် ပၟိက်ဆန္ဒ၊ ညှိနှိုင်း ယှအ်ဖျေံ (Concessions) ကေုာံ ဂၠာဲ သွဟ် မပေင်စိုတ် သီုၜါလပါ် ရ။

• ၄။ ပွမဖျေံ တင်တုပ်စိုတ် (Closure and Agreement):

ကာလ ကလိဂွံ သွဟ် မပေင်စိုတ်တုဲ၊ တင်တုပ်စိုတ် တအ်ဂှ် ချူစၟတ်သမ္တီ နကဵု လိက်ကသုက် ဟွံသေင်မ္ဂး ကတိပါင် တုဲ၊ ဖျေံ လၟေင်ကမၠောန် သွက်ဂွံ ကၠောန်ဗက် အတိုင် တင်တုပ်စိုတ် ဂှ်ရ။

အစောံစရာဲ ကိစ္စဇၞော် သွက် ပရေင်အံင်ဇၞး (Essential Skills)

မၞိဟ်မပညဳပညပ် ခိုဟ် မွဲ (Effective Negotiator) ဂှ် နွံပၟိက်ကဵု အစောံစရာဲ နာနာ မပ္တံကဵု-

• ပွမကလင် ဗွဲမစွံအာရီု (Active Listening): ပွမကၠိုဟ်ခၠင် အဓိပ္ပါယ် သၟဝ် မအရေဝ် ညးတၞဟ်။
• ဉာဏ်စိုတ် ကေုာံ ပွမထိင်ဒဝ် (Emotional Intelligence): ပွမထိင်ဒဝ် ဒေါသဇကု ကေုာံ တီကၠိုဟ် စိုတ်ဒွိင် ညးတၞဟ် ပ္ဍဲအခိင် အကာဲအရာ ထတ်ယုတ် (High pressure)။
• ပွမပါ်ပါဲ ပြသၞာ (Problem Analysis): ပွမပါ်ခြာ အကြာ မၞိဟ် ကဵု ပြသၞာ တုဲ၊ စွံအာရီု လတူ အရာမဒှ် တမ်ရိုဟ် ပဋိပက္ခ။
• ဓဝ်မေတ္တာ ကေုာံ ပွမပံက်စိုတ် (Empathy and Open-mindedness): ပွမရံင် အကာဲအရာ နူကဵု လညာတ် လပါ်တၞဟ် ညံင်ဂွံ ဆဵုကေတ် သွဟ် တၟိတၟိ။

ဆက်လ္ၚတ်

• ပွမသောင်က္ဍး ပဋိပက္ခ (Conflict Resolution)
• ပရေင်ကလုတ် (Diplomacy)
• စိတ္တဗေဒ (Psychology)
• ပရေင်အုပ်ဓုပ် (Management)