ပၠုပ်စိုတ်

ပၠုပ်စိုတ် (ရမျာင်ကၠာဲ: အေန်တာနာလာအဳဇေယှေန်; အၚ်္ဂလိက်: Internalization) ဂှ် ပ္ဍဲကဵုပညာစိုတ်ဗေဒ (Psychology) ကေုာံ လူမှုဗေဒ (Sociology) ဒှ်လၟေင်ကမၠောန် မပြံင်လှာဲ တင်ဂၞင်၊ သၞောဝ်ဗတ်၊ တန်ဖိုး ကေုာံ ဗဟုသုတ နူကဵုမ္ၚး ညံင်ဂွံဒှ်အာ အဝဲမွဲပ္ဍဲကဵု သၞောတ်စိုတ်ဓာတ် (Mental structure) ဇကုအလဵုအလဵုရ။ ကာလအရာမွဲမွဲ စိုပ်အာအဆံင် "ပၠုပ်စိုတ်" တုဲမ္ဂး မၞိဟ်မွဲဂှ် ကၠောန်ပတုဲအရာဂှ် နကဵုစိုတ်ဓာတ်အလဵုအလဵု (Intrinsic motivation)၊ ဟွံဒးဒုင်ထိင်လဝ် နကဵုသၞောဝ်မ္ၚးရ။

ကဏ္ဍသ္ၚေဝ်ဂၠေပ် အဆံင်ဆံင်

၁။ ပ္ဍဲကဵု ပညာစိုတ်ဗေဒ ဇၞော်မောဝ် (Developmental Psychology)

အတိုင်တၠပညာ Lev Vygotsky မဟီုလဝ်မ္ဂး ပရေင်ကတ်လ္ၚတ်အလုံအိုတ်သီု ကတဵုဒှ် ၂ ဝါ:

အဆံင်ပထမ - ကတဵုဒှ် အကြာမၞိဟ်ဂမၠိုင် (Inter-psychological)။
အဆံင်ဒုတိယ - ကတဵုဒှ် ပ္ဍဲကဵုစိုတ်မၞိဟ်မွဲ (Intra-psychological) မကော်ခါန်စ "ပၠုပ်စိုတ်" ရ။

၂။ ပ္ဍဲကဵု လူမှုဗေဒ (Sociology)

ဒှ်လၟေင်ကမၠောန် မကေတ်သၞောဝ်ဗတ် ကေုာံ ယေန်သၞာင်ပွဳပွူ (Social norms) တုဲ ပၠုပ်စွံလဝ် ပ္ဍဲကဵုစိုတ်ဓာတ်ဇကု။ ဥပမာ - မၞိဟ်မွဲ ဟွံကၠတ်စကပေါတ် ညးတၞဟ်ဂှ် ဟွံသေင်ဆ ဖေအ်သၞောဝ်ဥပဒေ (External control) မွဲဟေင်ရ၊ ဆဂး ဟိုတ်နူညး "ပၠုပ်စိုတ်" လဝ် ဒဒှ်ရ "ပွကၠတ်ဂှ် ဟွံခိုဟ်" (Internalized value) တုဲ ညးဟွံကၠောန်ရ။

လၟေင်ကမၠောန် ပၠုပ်စိုတ် ပ္ဍဲပရေင်ကတ်လ္ၚတ်

သွက်သၟာကတ်လ္ၚတ်တအ်ဂှ် ပၠုပ်စိုတ် နွံကဵုအဆံင် ၃ သာ်:

ဒုင်တဲ (Receiving): ဒှ်အဆံင်မဗှ် ဟွံသေင်မ္ဂး မကလင် တင်ဂၞင်တၟိ။
စၟဳစၟတ် (Responding): ဒှ်အဆံင်မကလေင်ပတုဲ (ဥပမာ: ဗှ်တုဲ သၟာန်၊ ပသောင်ကလး)။
ပၠုပ်စိုတ်ဇေတ်တ် (Characterization): ဒှ်အဆံင် လက္ကရဴအိုတ် မအရေဝ် ဟွံသေင်မ္ဂး ဗဟုသုတဂှ် ဒှ်အာ "စိုတ်ဓာတ်" ဇကုတုဲ စကာသုင်စောဲအာ နကဵုသဘာဝရ။

တင်တၟေင် အကြာ ပၠုပ်စိုတ် (Internalization) ကေုာံ စၟတ်သမ္တီ (Memorization)

တင်သ္ၚေဝ်ဂၠေပ်	စၟတ်သမ္တီ (Memorization)	ပၠုပ်စိုတ် (Internalization)
ဗီုပြင်	မှတ်လဝ် ဆမအက္ခရ် ဟွံသေင်မ္ဂး ဂၞင်။	ကၠိုဟ်အဓိပ္ပာယ် ဇြိုဟ်ဟ်နက်ဟက်။
အခိင်	ဝှ်ေအာလောဲ (Short-term)။	တန်တဴအာ လုကဴမွဲအာယုက် (Long-term)။
ပရေင်စကာ	စကာဒး ဆပ္ဍဲအခိင်စၟဳစၟတ်။	စကာဒး ပ္ဍဲအကာဲအရာ ဇေတ်တ်နာနာ။

ရံင်အဏအ်

နိဿဲ