အေဂျေန်တေတ်
မံက်ပြာကတ်
အေဂျေန်တေတ် (အင်္ဂလိက်: Agentic) ဝွံ ဒှ်ဝေါဟာရ မဗၟံက်ထ္ၜးကဵု လက်သဏ္ဍာန် မနွံကဵု "အေဂျေန်" (Agency) ဟွံသေင်မ္ဂး အစောံပွမကၠောန်ကမၠောန် (Acting power) ရ။ ပ္ဍဲကဏ္ဍ စိတ္တဗေဒ၊ ပရေင်မၞိဟ်ဗေဒ ကေုာံ အေအာင် (AI) မ္ဂး သဘဴဓရ် Agentic ဝွံ ဒှ်အရာမခန်လ္ၚတ်အကြား ပွမဒုင်စသိုင် (Passive) ကေုာံ ပွမဖန်ဗဒှ် (Active) ရ။
နကဵုမတ်တၠပညာမ္ဂး (Theoretical Perspectives)
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]နကဵုမတ်တၠပညာစိတ္တဗေဒ ကေုာံ သိပ္ပံမ္ဂး သဘဴဓရ် Agentic နွံကဵုတင်သ္ၚဳဂၠေပ် အတိုင်ဗွဲသၟဝ်ဏအ်ရ:
- နကဵုမတ်တၠပညာ စိတ္တဗေဒပရေင်မၞိဟ် (Social Cognitive Theory): တၠပညာ အယ်လ်ဗတ် ဗန်ဒူရာ (Albert Bandura) ဗၟံက်ထ္ၜးလဝ် ဒဒှ်ရမၞိဟ်တအ်ဂှ် နွံကဵု "Agentic perspective" မတွံဂး အစောံပွမထိင်ဒဝ် ကေုာံ ပွမဖန်ဗဒှ် အကာဲအရာဘဝဇကု အလဵုဇကုရ [၁]။
- နကဵုမတ်တၠပညာ သိပ္ပံကွန်ပျူတာ (Agentic AI): တၠပညာ အန်ဒရူး အေန်ဂျဳ (Andrew Ng) သောင်ကလးလဝ် ဒဒှ်ရသၞောတ် AI မနွံကဵုစရိုတ် Agentic (Agentic workflow) ဂှ် နွံကဵုအစောံပွမချပ် (Reasoning) ကေုာံ ပွမပလေဝ်ဒါန်ကမၠောန်ဇကု ညံင်ဂွံစိုပ်တိုင်ပ္ကဴ ဗွဲမဗၠးၜးရ [၂]။
- နကဵုမတ်တၠပညာ ပရေင်မၞိဟ်ဗေဒ: တၠပညာ အန်ထောနဳ ဂိဒ်ဒေန် (Anthony Giddens) ဝေဖန်လဝ် ဒဒှ်ရ "Agency" ဂှ် ဒှ်အစောံမၞိဟ်တအ် သွက်ဂွံပြံင်လှာဲ သၞောတ်လဒက်ပတန် (Structure) ပ္ဍဲဂကောံမၞိဟ်ရ [၃]။