၁ (ဂၞန်)
| ၁ One | |
|---|---|
| ဂၞန် အင်္ဂလိက် | 1 |
| ဂၞန် ရဝ်မ (Roman) | I |
| သၞောတ် ဗာန်နရဳ (Binary) | 12 |
| သၞောတ် အံက်တေဝ် (Octal) | 18 |
| သၞောတ် ဟေက်ဇာ (Hex) | 116 |
| ဂၞန်ပါ် (Divisors) | 1 |
၁ (မွဲ) ဝွံ ဒှ်ဂၞန်သဘာဝ ကေုာံ သင်္ကေတဂၞန်မွဲတုဲ၊ နွံအကြာ ဂၞန် ၀ ကဵု ဂၞန် ၂ ရ။ ဍေံဝွံ ဒှ်ဂၞန်သဇိုင် အဓိကအိုတ် သွက်ပွမရိုဟ်လၟိဟ် (counting) ကေုာံ သၞောတ်သင်္ချာ အလုံသီုဖအိုတ်ရ။ ပ္ဍဲကဵု လညာတ် သိပ္ပံပညာ ကေုာံ နဲပညာမ္ဂး၊ ဂၞန် ၁ ဝွံ ဗၟံက်ထ္ၜးကဵု လညာတ် "နွံ" ဟွံသေင်မ္ဂး "ဍာံ" (True) ရ။
ပ္ဍဲ လပါ်သင်္ချာ
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ဂၞန် ၁ ဝွံ ပ္ဍဲကဵု ဘာသာသင်္ချာမ္ဂး နွံကဵု အစောံသတ္တိ သဇိုင် အဓိကဂမၠိုင် အတိုင်ဗွဲသၟဝ်ဏအ်ရ-
- ဂၞန်သဇိုင် သွက်ပွမတၟံ (Multiplicative Identity): ဂၞန်လဵုဟွံရုဲ ယဝ်ရ တၟံ (multiply) ကု ၁ မ္ဂး၊ သွဟ်ဍေံ ကလေင်ဒှ် ဂၞန်ဂှ်ပၠန်ရ။ နကဵု သၞောတ်သင်္ချာမ္ဂး $a \times 1 = a$ ရ။
- ပွမပါ် (Division): ဂၞန်လဵုဟွံရုဲ ယဝ်ရ ပါ် (divide) ကု ၁ မ္ဂး၊ သွဟ်ဍေံ ကလေင်ဒှ် ဂၞန်ဂှ်ပၠန်ရ ($a / 1 = a$)။ တုဲပၠန် ဂၞန် ၁ ဝွံ ဒှ်ဂၞန်ပါ် (divisor) သွက် ဂၞန်အလုံသီုဖအိုတ်ရ။
- ပွမစုတ် ဇြဟတ် (Exponentiation): ဂၞန်လဵုဟွံရုဲ ယဝ်ရ စုတ်ဇြဟတ် ၀ မ္ဂး သွဟ်ဍေံ ဒှ် ၁ ရ ($x^0 = 1$)။ တုဲပၠန် ဂၞန် ၁ ဂှ် စုတ်ဇြဟတ် အလုံလဵုဟွံရုဲ သွဟ်ဍေံ တိတ် ၁ တွဵုရ ($1^n = 1$)။
- ဂကူဂၞန် (Number Type): ဂၞန် ၁ ဝွံ ဟွံသေင်ကဵု ဂၞန်သဇိုင် (Prime number) တုဲ သီုဟွံသေင်ကဵု ဂၞန်ပံင်စပ် (Composite number) ရ။ ဍေံဒှ် ဂၞန်တၟေင်မွဲရ။
ပ္ဍဲ သိပ္ပံ ကေုာံ နဲပညာ
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]- ဓါတုဗေဒ: ၁ ဂှ် ဒှ်ဂၞန်အဲတမ် (Atomic number) သွက် ဓါတ် ဟာက်ဒရဝ်ဂျေန် (Hydrogen) မဒှ် ဓါတ်သာအိုတ် ကေုာံ မနွံဂၠိုင်အိုတ် ပ္ဍဲစကြဝဠာရ။
- ယုတ္တိဗေဒ ကေုာံ ကောမ်ပျူတာ (Logic & Computing): ပ္ဍဲသၞောတ်ဗာန်နရဳ (Binary system) မစကာ ပ္ဍဲကောမ်ပျူတာဂှ် ဒုင်သဇိုင် ကု ဂၞန် ၀ ကဵု ၁ ရ။ ဂၞန် ၁ ဝွံ ထ္ၜးကဵု လညာတ် "ဍာံ" (True) ဟွံသေင်မ္ဂး "ပံက်" (On/High voltage) ရ။
- နက္ခတ္တဗေဒ: ဂိတုဝွံ ဒှ်ဂြိုဟ်အရံင် (Satellite) မနွံဆ ၁ မွဲဓဝ် သွက် ဂၠးတိပိုဲရ။
ပ္ဍဲ ပရေင်မံင်တန်တဴ ကေုာံ ယေန်သၞာင်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]- ပရေင်ပြိုင်ပ္ကာန်: ပ္ဍဲသဘင်ပြိုင်ပ္ကာန်နာနာမ္ဂး "စၟတ် ၁" ဂှ် ဗၟံက်ထ္ၜးကဵု ညးမဇၞး (Champion) ဟွံသေင်မ္ဂး ညးမကလိဂွံ ကဆံင်ပထမ ရ။
- ပရေင်ညဳသာ: ဂၞန် ၁ ဝွံ ဒှ်သင်္ကေတ သွက် ပရေင်ညဳသာသၟဟ်သၟန် (Unity)၊ အရာမဒှ်မွဲ၊ ဟွံသေင်မ္ဂး တမ်ရိုဟ် ပွမစတမ်ရ။
- ပရေင်ဘာသာ: ပ္ဍဲဘာသာ မပတှ်ေကျာ်မွဲဇကုဓဝ် (Monotheism) မပ္တံကဵု ဘာသာအေဿလာမ် ကေုာံ ခရေတ်ယာန် တအ်မ္ဂး၊ ဂၞန် ၁ ဂှ် ဗၟံက်ထ္ၜးကဵု ဒဒှ်ရ ကျာ်နွံဆ မွဲဇကုဓဝ် ရ။
ဆက်လ္ၚတ်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]နိဿဲ
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]- "The Number 1: Properties and Meanings", Mathematics Journal.
- "Binary Logic and Computing", Computer Science Fundamentals.