Richard Gombrich (ရဳချာတ် ဂေါမ်ဗရဳချ်)
| ပရူပရာ အဓိက | |
|---|---|
| ကမၠောန် သုတေသန | |
| ဂကောံ | |
| ဆက်စၠောအ် |
| ယၟုကျာ်ဇၞော် | |
|---|---|
| ဝှာင်:Gautama Buddha Statue Icon.svg | |
| ယၟုခရှ် | |
| တ္ၚဲဒှ်မၞိဟ် | |
| ဌာန်ဇာတိ | |
| သက္ကရာဇ်ပယျာင် | |
| အစာဥပ္ပဇ္ဇျာဲ | |
| တာလျိုင်/ဂအုပ်ဘာ | |
| ဘာ | |
| ဒေသ | |
| စုတိ/စဴသွဝ် | |
| ဝင်အတ္ထုပ္ပတ္တိ သံဃရတ်မန် | |
| ပရူပရာ အဓိက | |
|---|---|
| ကမၠောန် သုတေသန | |
| ဂကောံ | |
| ဆက်စၠောအ် |
Richard Gombrich (ရဳချာတ် ဂေါမ်ဗရဳချ်) ဝွံ ဒှ်တၠပညာ လိက်ပတ်သံသကြိုတ်၊ ပါဠိ ကေုာံ ဗုဒ္ဓဘာသာ ယၟုမြဟ်အလုံဂၠးကဝ်မွဲရ။ ညးဝွံ ဒှ်အစာပါမောက္ခ အဆံင်သၠုင် ပ္ဍဲတက္ကသိုလ်အံက်သဖို့ဒ် (Oxford University) တုဲ ဒှ်ညးမဒက်ပတန်လဝ် ဌာနသုတေသန ဗုဒ္ဓဘာသာ အံက်သဖို့ဒ် (Oxford Centre for Buddhist Studies - OCBS) ရ။
ဗွဲသၟဝ်ဏအ်ဂှ် ဒှ်တင်ဂၞန်သ္ဇိုင် ကေုာံ ကမၠောန်သုတေသနညး မကၠောန်လဝ်ဂမၠိုင်ရ -
၁။ အတ္ထုပ္ပတ္တိ ကေုာံ ပရေင်ပညာ
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]- ကတဵုဒှ်မၞိဟ်: Richard Francis Gombrich ကတဵုဒှ်မၞိဟ် ပ္ဍဲစၟတ်တ္ၚဲ ၁၇ ဂျူလာင် ၁၉၃၇ ပ္ဍဲသ္ၚိကၟိန်တၠပညာမွဲရ။ မအံက်ညး Sir Ernst Gombrich ဝွံ ဒှ်တၠပညာသမိုင်း အနုသုခုမ ယၟုမြဟ်မွဲရ။
- ပရေင်ပညာ: ညးလ္ၚတ်လဝ် ပညာပ္ဍဲတက္ကသိုလ် Oxford ကေုာံ တက္ကသိုလ် Harvard ဗွဲမစိုပ်တရဴရ။
၂။ တာလျိုင် ကေုာံ ကမၠောန်ဂမၠိုင်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]- Boden Professor: ညးယိုက်ဂၠေင်လဝ် တာလျိုင် ပါမောက္ခလိက်ပတ်သံသကြိုတ် (Boden Professor of Sanskrit) ပ္ဍဲတက္ကသိုလ်အံက်သဖို့ဒ် နူသၞာံ ၁၉၇၆ စဵုကဵုစိုပ်သၞာံ ၂၀၀၄ (အခိင်ညးဒေါအ်ဇူ) ရ။
- Pali Text Society (PTS): ညးကေင်ယိုက်ဂၠေင်လဝ် နဒဒှ် ဥက္ကဋ္ဌ ဂကောံပါဠိပက်သဵု (Pali Text Society) နူသၞာံ ၁၉၉၄ စဵုကဵု ၂၀၀၂ တုဲ ဗိုင်ရီုဗင် ပ္တိတ်လဝ် လိက်ပတ်ပါဠိ ကေုာံ လိက်ကၠာဲဘာသာ အင်္ဂလိက် ဗွဲမဂၠိုင်ရ။
- OCBS: ပ္ဍဲသၞာံ ၂၀၀၄ ဂှ် ညးစဒက်ပတန်လဝ် Oxford Centre for Buddhist Studies တုဲ ဇၞော်ပၟဝ်ကၠုင် ပညာဗုဒ္ဓဘာသာ အဆံင်ဂၠးကဝ်ရ။
၃။ လညာတ်သုတေသန (Research Approach)
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]နကဵုမတ်တၠပညာမ္ဂး Gombrich ဝွံ နွံကဵုလညာတ်သုတေသန မတၞဟ်ခြာရ -
- နဲကဲသမိုင်း ကေုာံ လူမှုဗေဒ: ညးဟွံလ္ၚတ် ဗုဒ္ဓဘာသာ နကဵုမတ်ဘာသာရေးသၟး၊ ညးလ္ၚတ် နကဵုနဲကဲသမိုင်း (Historical context) ကေုာံ ပရေင်မၞိဟ် (Sociological context) ပ္ဍဲခေတ်ကျာ်တြဲမဟီုတွဟ်လဝ် ဓရ်တအ်ဂှ်ရ။
- လညာတ်တမ်ကျာ်တြဲ: ညးစွံအဓိက ပ္ဍဲပွမသ္ၚဳဂၠေပ် လိက်တမ်ပါဠိ (Primary texts) ညံင်ဂွံကၠိုဟ် လညာတ်တမ်ဇေတ်ဇေတ် ကျာ်တြဲ (What the Buddha originally taught) ရ။
၄။ လိက်အုပ် ယၟုမြဟ်ဂမၠိုင်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ညးချူပတိတ်လဝ် လိက်အုပ် သုတေသနဗုဒ္ဓဘာသာ ဗွဲမဂၠိုင်တုဲ မပ္တံကဵု -
- Precept and Practice: Traditional Buddhism in the Rural Highlands of Ceylon (1971): လ္ၚတ်လဝ် ဗီုမၞိဟ်ပ္ဍဲဍုင်သဳရိလင်္ကာတအ် မဂိုပ်ဗ္တောန်ဗုဒ္ဓဘာသာ ပ္ဍဲအကာဲအရာဇေတ်ဇေတ်။
- Theravada Buddhism: A Social History from Ancient Benares to Modern Colombo (1988): သမိုင်းဗုဒ္ဓဘာသာထေရဝါဒ နကဵုမတ်တၠပညာ လူမှုဗေဒ။
- How Buddhism Began: The Conditioned Genesis of the Early Teachings (1996): သ္ၚဳဂၠေပ်လဝ် တမ်မူလ ဓရ်ကျာ်တြဲ။
- What the Buddha Thought (2009): ထ္ၜးကဵု လညာတ်ကျာ်တြဲ မတၞဟ်ခြာနူ လညာတ်ဗြဟ္မဏ ပ္ဍဲခေတ်ဂှ်ရ။
Gombrich ဝွံ ဒှ်အစာတၠ မပတိတ်လဝ် ကွးဘာတၠပညာ ဗုဒ္ဓဘာသာဂၠိုင်အိုတ် ပ္ဍဲဂၠးကဝ် (ဥပမာ - အစာတၠ ဒံက်တာ နန္ဒမာလာဘိဝံသ / Dr. Dhammasami နူ SSBU) တုဲ အာဲကၟာတ်ပညာညးဂှ် ဇၞော်မောဝ်တန်တဴဒၟံင် စဵုကဵုတ္ၚဲဏအ်ရ။ [ [ကဏ္ဍ:တက္ကသိုလ်အံက်သဖိုဒ်]]