ကဴသၞေဝ်ကၟတ်
မံက်ပြာကတ်

ကဴသၞေဝ်ကၟတ် (အၚ်္ဂလိက်: Flowers, vegetables and herbs / Horticulture) ဝွံ ဒှ်ဝေါဟာရမန် မဟီုဂးစ ပရူ တၞံဆု၊ တၞံပ္ကဴ၊ သၞေဝ် ကေုာံ တၞံကၟတ် နာနာသာ် မတဵုလွဳ ပ္ဍဲကၠအ် ဟွံသေင်မ္ဂး မတိုန်ဒၟံင် အလဵုအလဵု သွက်ဂွံ စသုင်၊ သွက်ပရေင်ဂဥုဲ ကေုာံ သွက်ဂွံ ပယျေဝ်ကျေဝ်ဂေါဝ် တအ် ရ။
ဂကူ ကေုာံ အဓိပ္ပါယ်
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ဝေါဟာရ "ကဴသၞေဝ်ကၟတ်" ဝွံ ဒက်ပ္တန်လဝ် နကဵု မအရေဝ် ပိသာ်-
- ကဴ (ပ္ကဴ): တၞံပ္ကဴ မတဵုလွဳ သွက်ဂွံ ပယျေဝ်ကျေဝ်ဂေါဝ်၊ သွက်ဂွံ ပူဇဴကျာ် ကေုာံ လ္ၚဵုဂှ် သွက်ဂွံ စသုင် (ဥပမာ - ကဴစမ္ၚာ၊ ကဴမၠဵု၊ ကဴပ္ၚာ)။
- သၞေဝ်: တၞံမတဵုလွဳ သွက်ဂွံ ဍုန်စ၊ စဂျိုင် ဟွံသေင်မ္ဂး ကၠောန်စၞစ နာနာ (ဥပမာ - ဂစေပ်၊ ခဝဲ၊ လသိုင်၊ ခဍောင်)။
- ကၟတ်: တၞံကၟတ် ဟွံသေင်မ္ဂး တၞံဍောတ်တ် မတိုန်လတူတိ မစကာ နဒဒှ် ဂဥုဲ၊ စၞစ ဟွံသေင်မ္ဂး တၞံအရိုင်ဂမၠိုင်။
ပရေင်တဵုလွဳ (Horticulture)
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ပရေင်တဵုလွဳ ကဴသၞေဝ်ကၟတ်ဝွံ ဒှ် ပရေင်ကမၠောန် အဓိက သွက် ကောန်ဂကူမန် ကေုာံ ညးဒေသ အာရှအဂၞဲ တအ် မွဲရ။ ညးဍုင်ကွာန်တအ် မလေပ် တဵုလွဳ ကဴသၞေဝ်ကၟတ် ပ္ဍဲ ကၠအ်ဗဒါဲသ္ၚိ (Home garden) ဟွံသေင်မ္ဂး ပ္ဍဲဝါ သွက်ဂွံ သွံရာန် ပရေင်ပိုန်ဒြပ် ရ။
- နဲကဲတဵုလွဳ: ဗွဲမဂၠိုင် တဵုလွဳ နကဵု မ၊ ရိုဟ်၊ ဟွံသေင်မ္ဂး တၞာင်။ ဒးကဵု ဍာ်၊ ဝပ် ကေုာံ စဵုဒၞာ စၟစၟောန် နာနာ။
- ဥတုရာသဳ: သၞေဝ်ကၟတ် လ္ၚဵုဂှ် တိုန်ခိုဟ် ပ္ဍဲ ဥတုဗြဲတုဲ လ္ၚဵုဂှ် တိုန်ခိုဟ် ပ္ဍဲ ဥတုကညင် ရ။
တင်ဂုဏ်ဖဵု ကေုာံ လစကာ
[ပလေဝ်ဒါန် | ပလေဝ်ဒါန် တမ်ကၞက်]ကဴသၞေဝ်ကၟတ် တအ်ဝွံ နွံကဵု တင်ဂုဏ်ဖဵု ဗွဲမဂၠိုင်-
- သွက်ပရေင်စၞစ: သၞေဝ်ကၟတ် တအ်ဂှ် နွံကဵု ဓါတ်ဗဳတမေန် (Vitamins) ကေုာံ ဓါတ်မင်မဲ ခန္ဓကာယ မကဵု ပရေင်ထတ်ယုက်။
- သွက်ပရေင်ဂဥုဲ (Herbal Medicine): ကၟတ် ကေုာံ သၞေဝ် လ္ၚဵု ဗီုကဵု မိတ်၊ လသိုင်၊ စမ္မလိတ် တအ်ဂှ် စကာ နဒဒှ် ဂဥုဲမန် သွက်ဂွံ လွဳယဲ နာနာ။
- သွက်ပရေင်ယေန်သၞာင်: ပ္ကဴ တအ်ဂှ် စကာ ပ္ဍဲ သဘင်ကျာ်၊ ပရေင်ယေန်သၞာင် ကေုာံ ပရေင်မၞိဟ် ဗွဲမဂၠိုင် ရ။